Owczarek pikardyjski
Grupa FCI
1• FCI 176
Rozmiar
Średnie
Kraj Pochodzenia
FR
Wysokość
55-65 cm
Waga
20-30 kg
Długość Życia
12-14 lat
Temperament
Przegląd
Owczarek pikardyjski, znany również jako Berger de Picardie, to niezwykła rasa psa pasterskiego o fascynującej historii sięgającej VIII wieku. Pochodzący z malowniczego regionu Pikardii we Francji, ten średniej wielkości pies został ostatecznie ukształtowany jako odrębna rasa w XIX wieku.
Owczarek pikardyjski posiada wiele wspólnych cech z innymi europejskimi rasami pasterskimi, takimi jak owczarek niemiecki, bearded collie czy belgijski owczarek. Wyróżnia go przede wszystkim wyjątkowa inteligencja, niewyczerpalna energia oraz bezgraniczna lojalność wobec rodziny.
Mimo rosnącej popularności na świecie, owczarek pikardyjski pozostaje rzadkością nawet w swojej ojczyźnie. Liczba zarejestrowanych osobników we Francji nie przekracza 4000 egzemplarzy. Jego mocna, doskonale umięśniona sylwetka oraz charakterystyczny długi, szorstki płaszcz nadają mu niepowtarzalny wygląd. Oficjalne uznanie jako niezależna rasa w 1925 roku podkreśla jego wyjątkowość w świecie psów pasterskich.
Jako doskonały pies pasterski, owczarek pikardyjski sprawdza się równie znakomicie w roli stróża i towarzysza rodzinnego. Jego zrównoważony temperament, wolny od nadmiernej agresji czy nerwowości, czyni go idealnym wyborem dla aktywnych rodzin. Ten niezwykle inteligentny pies wymaga jednak odpowiedniego treningu oraz stałej stymulacji umysłowej, co pozwala uniknąć nudy i związanych z nią destrukcyjnych zachowań.
Owczarek pikardyjski tworzy niezwykle silne więzi emocjonalne ze swoimi właścicielami, okazując im bezwarunkową miłość i oddanie. Jego naturalne umiejętności pasterskie sprawiają, że wymaga znacznej ilości ruchu i aktywności na świeżym powietrzu, co jest kluczem do jego szczęścia i zdrowia. Posiada także wyraźnie rozwinięty instynkt stróżujący, dzięki czemu stanowi doskonałego psa do ochrony posiadłości.
Charakterystyczny wygląd owczarka pikardyjskiego przyciąga uwagę miłośników psów na całym świecie. Jego długa, szorstka sierść z gęstym, izolującym podszerstkiem oraz umaszczenie w szlachetnych odcieniach płowych, pręgowanych lub szarych sprawiają, że jest nie do pomylenia z innymi rasami. Wysokość w kłębie wahająca się od 55 do 65 cm w zależności od płci nadaje mu proporcjonalną, harmonijną sylwetkę. Jego zrównoważony charakter czyni go wspaniałym towarzyszem dla rodzin z dziećmi, niemniej jednak jego wysoka energia i wrodzone potrzeby pasterskie wymagają konsekwentnego szkolenia i odpowiedniej stymulacji, aby uniknąć problemów behawioralnych.
Owczarek pikardyjski to pies średniej wielkości o mocnej, harmonijnej i atletycznej budowie ciała. Wysokość w kłębie wynosi od 55 do 60 cm u suk oraz od 60 do 65 cm u psów, przy wadze wahającej się od 20 do 30 kg. Ta proporcjonalna budowa zapewnia mu zarówno siłę, jak i zwinność niezbędną do pracy pasterskiej.
Najbardziej charakterystyczną cechą tej rasy jest jej długa, szorstka sierść, która jest gęsta, wodoodporna i doskonale chroni psa przed niesprzyjającymi warunkami atmosferycznymi. Futro tworzy naturalną warstwę ochronną, idealną dla psa pracującego w terenie. Umaszczenie występuje w szlachetnych odcieniach:
- Płowy w różnych tonacjach
- Pręgowany z charakterystycznym wzorem
- Szary w odcieniach od jasnego do ciemnego
- Małe białe plamki dopuszczalne na piersi lub palcach
Głowa owczarka pikardyjskiego jest proporcjonalna do reszty ciała, z wyraźnymi, krzaczastymi brwiami nadającymi mu czujny, inteligentny wyraz. Nos jest duży i czarny, a oczy owalne, ciemne, pełne wyrazu i inteligencji. Charakterystyczne stojące uszy są średniej wielkości, z lekko zaokrąglonymi czubkami, co nadaje psu czujny i uważny wygląd.
Szyja jest mocna i doskonale umięśniona, harmonijnie przechodząca w prosty, mocny grzbiet. Ogon jest długi, gęsto pokryty sierścią i noszony naturalnie na poziomie stawu skokowego, podnosząc się nieznacznie podczas ruchu. Ruch owczarka pikardyjskiego jest swobodny, elastyczny i pełen gracji, sprawiając wrażenie zarówno eleganckiego, jak i niezmordowanego pracownika.
Owczarek pikardyjski charakteryzuje się zrównoważonym temperamentem, który łączy w sobie lojalność, inteligencję i niewyczerpaną energię. Rasa ta jest niezwykle silnie przywiązana do swoich właścicieli, tworząc głębokie, trwałe więzi rodzinne oparte na wzajemnym zaufaniu i oddaniu.
Jako naturalny stróż, owczarek pikardyjski doskonale sprawdza się w roli psa do ochrony mienia i rodziny. Posiada wrodzony instynkt czujności, który sprawia, że jest zawsze czujny i świadomy otoczenia. Chociaż jest niezwykle przyjazny, łagodny i cierpliwy wobec dzieci oraz pozostałych członków rodziny, może wykazywać pewną rezerwę wobec obcych osób. To naturalna cecha pasterska, a nie oznaka agresji.
Wczesna socjalizacja jest kluczowym elementem wychowania, aby owczarki pikardyjskie wyrosły na pewne siebie, zrównoważone i dobrze przystosowane psy, komfortowo czujące się w różnorodnych sytuacjach społecznych. Psy te potrafią być lekko uparte i niezależne, co jest pozostałością po ich historii jako samodzielnie podejmujących decyzje psów pasterskich.
Ta rasa wymaga stałej stymulacji fizycznej i umysłowej, aby uniknąć nudy, która może prowadzić do niepożądanych zachowań. Owczarki pikardyjskie są psami, które potrzebują:
- Regularnej, intensywnej aktywności fizycznej
- Zadań angażujących umysł i naturalne instynkty
- Bliskiego kontaktu z rodziną
- Jasnych, konsekwentnych zasad
Właściciele powinni zapewnić swoim pupilom odpowiednią ilość ruchu, zabaw i wyzwań intelektualnych, aby były szczęśliwe, zrównoważone i zdrowe. Ogólnie rzecz biorąc, owczarek pikardyjski to wyjątkowy pies, który doskonale sprawdza się jednocześnie w roli towarzysza rodzinnego, psa pasterskiego i czujnego stróża.
Owczarek pikardyjski cieszy się reputacją rasy silnej i odpornej, o generalnie dobrym stanie zdrowia. Przeciętna długość życia wynosi od 12 do 14 lat, co jest typowe dla psów średniej wielkości. Właściwa opieka, regularne badania weterynaryjne oraz zdrowy tryb życia mogą znacząco przyczynić się do długowieczności tych psów.
Podobnie jak wiele ras psów pasterskich o średniej i dużej wielkości, owczarek pikardyjski może być podatny na pewne schorzenia dziedziczne i nabyte. Do najczęściej występujących problemów zdrowotnych należą:
- Dysplazja stawów biodrowych – zaburzenie rozwoju stawu biodrowego
- Dysplazja stawów łokciowych – nieprawidłowy rozwój stawu łokciowego
- Zaćma – zmętnienie soczewki oka
- Artretyzm – degeneracyjne zmiany stawów
- Wzdęcia żołądka – niebezpieczny stan wymagający natychmiastowej interwencji weterynaryjnej
Właściciele powinni być świadomi, że owczarki pikardyjskie mogą mieć również tendencję do nadwagi, szczególnie jeśli nie otrzymują odpowiedniej ilości ruchu. Dlatego niezwykle ważne jest kontrolowanie diety oraz zapewnienie regularnej, intensywnej aktywności fizycznej.
Długa, gęsta sierść z podszerstkiem doskonale chroni owczarka pikardyjskiego przed zimnem i wilgocią, jednak w gorących klimatach pies może być narażony na przegrzanie organizmu. Właściciele mieszkający w ciepłych regionach powinni zapewnić dostęp do cienia, świeżej wody oraz unikać intensywnych ćwiczeń w najgorętszych porach dnia.
Regularne wizyty u weterynarza, odpowiednia, zrównoważona dieta, profilaktyka przeciwpasożytnicza oraz szczepienia mogą znacząco przyczynić się do utrzymania zdrowia i dobrej kondycji tego wspaniałego psa przez wiele lat.
Owczarek pikardyjski, mimo swojego długiego i szorstkiego futra, nie wymaga nadmiernie skomplikowanej pielęgnacji. Jego sierść posiada naturalne właściwości samoczyszczące, co znacznie ułatwia utrzymanie psa w czystości.
Właściciele powinni regularnie szczotkować sierść co najmniej raz w tygodniu, używając odpowiedniej szczotki z twardymi zębami, aby:
- Usunąć martwe włosy i luźny podszyrstek
- Zapobiec tworzeniu się kołtunów i splątań
- Rozprowadzić naturalne oleje skórne
- Utrzymać zdrowy wygląd futra
Sierść owczarka pikardyjskiego ma niską zawartość oleju, co sprawia, że rzadko się brudzi i nie wydziela typowego psiego zapachu. Kąpiele powinny być wykonywane tylko w razie potrzeby, ponieważ te psy mają tendencję do samoczyszczenia i samodzielnego utrzymywania futra w dobrym stanie. Zbyt częste kąpiele mogą pozbawiać sierść naturalnych olejów ochronnych.
W okresie wiosennym i jesiennym występują okresy intensywniejszego linienia, kiedy to psy zrzucają podszyrstek. W tych miesiącach konieczne może być częstsze szczotkowanie – nawet 2-3 razy w tygodniu – aby usunąć nadmiar wypadających włosów i utrzymać sierść w dobrym stanie.
Oprócz pielęgnacji sierści, właściciele powinni regularnie:
- Sprawdzać i czyścić uszy – szczególnie po spacerach w terenie
- Dbać o higienę zębów – regularnie myć zęby lub stosować przysmaki dentystyczne
- Przycinać pazury – gdy nie ścierają się naturalnie podczas aktywności
- Kontrolować stan oczu – usuwać ewentualne wydzieliny
Właściwa, regularna pielęgnacja nie tylko pomoże utrzymać psa w czystości i zdrowiu, ale także wzmocni więź między psem a jego właścicielem, będąc przyjemnym rytuałem dla obu stron.
Owczarek pikardyjski to rasa o wysokich wymaganiach dotyczących aktywności fizycznej. Te energiczne psy pasterskie potrzebują znacznej ilości ruchu, aby utrzymać zdrowie fizyczne i równowagę psychiczną.
Właściciele powinni zapewnić swoim psom co najmniej dwie godziny intensywnego wysiłku fizycznego każdego dnia. Owczarki pikardyjskie preferują krótsze, bardziej intensywne sesje aktywności niż długie, spokojne przechadzki. Idealnie nadają się do różnorodnych form aktywności na świeżym powietrzu:
- Bieganie – doskonały sposób na spalenie nadmiaru energii
- Zabawy w aportowanie – angażują instynkt i ciało
- Agility – łączy wysiłek fizyczny z wyzwaniami umysłowymi
- Treningi posłuszeństwa – stymulują umysł i ciało
- Zajęcia pasterskie – wykorzystują naturalne instynkty
- Frisbee i inne sporty psie – doskonała zabawa i trening
Ze względu na swoje wrodzone umiejętności pasterskie, owczarki pikardyjskie czerpią ogromną radość z zajęć związanych z zaganianiem owiec, kaczek czy innych zwierząt. Tego typu aktywności pozwalają im wykorzystać naturalne instynkty w konstruktywny sposób.
Niezwykle ważne jest, aby psy te miały możliwość biegania luzem w dużych, bezpiecznych, otwartych przestrzeniach, co pozwala im na swobodne eksplorowanie otoczenia i zaspokojenie naturalnych potrzeb ruchu. Regularne wyprawy do parku, lasu czy na otwarte tereny są niezbędne dla ich dobrostanu.
Brak wystarczającej ilości ruchu może prowadzić do poważnych problemów behawioralnych, takich jak:
- Destrukcyjne zachowania (niszczenie mebli, wykopywanie dołów)
- Nadmierne szczekanie
- Nerwowość i niepokój
- Problemy z posłuszeństwem
Dlatego niezwykle istotne jest, aby właściciele codziennie zapewniali swoim owczarkom pikardyjskim odpowiednią dawkę aktywności fizycznej i umysłowej, aby były szczęśliwe, zdrowe i zrównoważone.
Owczarek pikardyjski to niezwykle inteligentny pies, który wymaga konsekwentnego szkolenia i stałej stymulacji umysłowej. Jego wysoki poziom inteligencji sprawia, że szybko uczy się nowych komend, ale jednocześnie może wykazywać pewną niezależność i upór, co stanowi wyzwanie dla mniej doświadczonych właścicieli psów.
Kluczem do sukcesu w treningu owczarka pikardyjskiego jest:
- Konsekwencja – jasne i niezmienne zasady
- Cierpliwość – zrozumienie dla naturalnej niezależności rasy
- Pozytywne wzmocnienia – pochwały, smakołyki i zabawa
- Wczesny start – rozpoczęcie treningu od szczenięcego wieku
- Różnorodność – unikanie monotonii w ćwiczeniach
Wczesna socjalizacja jest absolutnie kluczowym elementem wychowania owczarka pikardyjskiego. Powinna rozpocząć się już w wieku szczenięcym i obejmować:
- Ekspozycję na różne środowiska i sytuacje
- Kontakt z różnymi ludźmi, dziećmi i zwierzętami
- Doświadczanie różnych dźwięków i bodźców
- Pozytywne doświadczenia w różnych miejscach
Dzięki temu psy stają się pewne siebie, zrównoważone i dobrze przystosowane do życia w różnorodnych sytuacjach społecznych.
Szkolenie w zakresie posłuszeństwa oraz aktywności pasterskich jest szczególnie korzystne, ponieważ wykorzystuje naturalne instynkty i zdolności owczarka. Podstawowe komendy, takie jak Siad, Zostań, Do mnie, Leżeć czy Nie, powinny być opanowane w perfekcji. Zaawansowane szkolenie może obejmować:
- Treningi agility
- Zajęcia herding (zaganianie)
- Szkolenie w trackingu
- Sporty psie
Ze względu na silną więź z właścicielem, owczarki pikardyjskie doskonale reagują na pozytywne wzmocnienia. Pochwały, smakołyki i zabawa są znacznie skuteczniejsze niż metody oparte na karaniu czy dominacji.
Właściciele powinni mieć świadomość, że te psy potrzebują różnorodnych zajęć umysłowych, aby uniknąć nudy i związanych z nią problemów behawioralnych. Regularne ćwiczenia mentalne, takie jak:
- Gry węchowe i śledzenie tropów
- Puzzle i zabawki interaktywne
- Nauka nowych sztuczek i komend
- Treningi posłuszeństwa z rosnącym poziomem trudności
Tego typu aktywności są niezwykle korzystne dla ich rozwoju umysłowego i ogólnego dobrostanu, sprawiając, że owczarek pikardyjski staje się wspaniałym, posłusznym i szczęśliwym towarzyszem.
Dieta owczarka pikardyjskiego powinna być starannie zrównoważona i dostosowana do jego indywidualnych potrzeb, biorąc pod uwagę wiek, wagę, stan zdrowia oraz poziom aktywności fizycznej. Te aktywne psy pasterskie mają specyficzne wymagania żywieniowe, które należy spełnić dla utrzymania optymalnego zdrowia i kondycji.
Jako stosunkowo aktywne psy, owczarki pikardyjskie wymagają odpowiedniej ilości wysokiej jakości białka, które jest niezbędne do budowy i regeneracji mięśni. Dieta powinna również zawierać:
- Białko wysokiej jakości (25-30% suchej masy) – z mięsa, ryb lub drobiu
- Zdrowe tłuszcze (12-18%) – dla energii i zdrowej skóry oraz sierści
- Węglowodany złożone – dla długotrwałej energii
- Witaminy i minerały – dla prawidłowego funkcjonowania organizmu
- Kwasy tłuszczowe Omega-3 i Omega-6 – dla zdrowej skóry i lśniącej sierści
Właściciele powinni wybierać wysokiej jakości karmy premium, które zawierają naturalne składniki i są specjalnie dostosowane do potrzeb psów pasterskich o średniej wielkości. Należy unikać karm z nadmiarem sztucznych wypełniaczy, konserwantów czy barwników.
Regularne posiłki powinny być podawane o stałych porach – zwykle dwa razy dziennie dla dorosłych psów (szczenięta wymagają częstszego karmienia – 3-4 razy dziennie). Taki harmonogram pomaga w:
- Utrzymaniu stabilnego poziomu energii
- Zapobieganiu wzdęciom żołądka
- Kontrolowaniu apetytu
- Utrzymaniu prawidłowej wagi ciała
Właściciele powinien szczególnie unikać przekarmiania, ponieważ owczarki pikardyjskie mogą mieć tendencję do przybierania na wadze, szczególnie jeśli nie otrzymują wystarczającej ilości ruchu. Otyłość prowadzi do poważnych problemów zdrowotnych, w tym obciążenia stawów, chorób serca i cukrzycy.
Niezwykle ważny jest stały dostęp do świeżej, czystej wody, szczególnie po intensywnej aktywności fizycznej, aby zapewnić odpowiednie nawodnienie organizmu. Psy aktywne potrzebują większej ilości wody niż te mniej aktywne.
W przypadku owczarków pikardyjskich o bardzo wysokim poziomie aktywności (psy pracujące, sportowe), może być konieczne dostosowanie porcji lub wybór karmy o wyższej kaloryczności, aby sprostać zwiększonemu zapotrzebowaniu energetycznemu. Regularne monitorowanie wagi i kondycji ciała pozwoli na odpowiednie dostosowanie diety.
W razie wątpliwości dotyczących żywienia, warto skonsultować się z weterynarzem lub dietetykiem weterynaryjnym, którzy pomogą opracować optymalny plan żywieniowy dostosowany do indywidualnych potrzeb psa.
Cechy charakterystyczne
Zalety
- Wyjątkowa inteligencja i łatwość w szkoleniu
- Silne więzi emocjonalne z właścicielami
- Zrównoważony i łagodny temperament
- Doskonały stróż i pies pasterski
- Zdrowa i odporna rasa
Wady
- Wymaga bardzo dużo ruchu i aktywności
- Może być destrukcyjny bez odpowiedniej stymulacji
- Rzadkość i trudność w znalezieniu hodowli
- Może być uparty podczas treningu
- Wymaga doświadczonego właściciela
Oceny behawioralne
Historia rasy
Owczarek pikardyjski to rasa o długiej, fascynującej historii sięgającej aż VIII wieku naszej ery. Choć dokładne pochodzenie tej rasy pozostaje przedmiotem debat historyków kynologicznych, wiele źródeł wskazuje, że psy pasterskie o podobnych cechach zaczęły pojawiać się we Francji właśnie w VIII i IX wieku, prawdopodobnie wraz z celtyckimi i germańskimi plemionami migrującymi przez Europę.
Nazwa rasy pochodzi od regionu Pikardia w północnej Francji, gdzie te szorstkowłose psy pasterskie były szczególnie rozpowszechnione i cenione przez lokalnych pasterzy. Jednak niektórzy historycy sugerują, że podobne psy pasterskie były powszechne w całej północno-zachodniej Europie, a Pikardia stała się jedynie głównym ośrodkiem ich hodowli i rozwoju.
Współczesna wersja owczarka pikardyjskiego została ostatecznie ukształtowana i udokumentowana w połowie XIX wieku. Pierwsza publiczna prezentacja rasy miała miejsce na prestiżowej wystawie psów w Paryżu w 1863 roku, gdzie owczarki pikardyjskie były początkowo pokazywane razem z beauceronami i briardami jako przedstawiciele francuskich psów pasterskich.
W 1898 roku eksperci zaczęli uznawać, że owczarek pikardyjski stanowi odrębną rasę zasługującą na własny standard. Paul Mégnin, wybitny kynolog francuski, opracował pierwszy oficjalny standard rasy w 1922 roku. Ostatecznie, w 1925 roku, owczarek pikardyjski otrzymał oficjalne uznanie jako niezależna rasa przez francuskie organizacje kynologiczne.
Niestety, II wojna światowa niemal doprowadziła rasę do całkowitego wyginięcia. Zniszczenia wojenne, chaos i niedostatek w okupowanej Francji spowodowały, że liczba owczarków pikardyjskich dramatycznie spadła. Po zakończeniu wojny rasa znalazła się na skraju zapomnienia, a jej przyszłość wydawała się niepewna.
Jednak dzięki niezłomnym wysiłkom grupy oddanych entuzjastów i hodowców psów, rasa zaczęła stopniowo odzyskiwać swoją pozycję od lat 40. i 50. XX wieku. W 1955 roku Robert Montenot, wybitny specjalista od psów, założył klub Les Amis du Berger Picard (Przyjaciele Owczarka Pikardyjskiego), który odegrał kluczową rolę w ratowaniu i promocji rasy. Klub otrzymał oficjalne uznanie w 1959 roku, a nowy, udoskonalony standard rasy został zatwierdzony.
Dzisiaj owczarki pikardyjskie są cenione na całym świecie zarówno za swoje wyjątkowe umiejętności pasterskie, jak i jako wspaniali psy towarzyszące o niezwykłym charakterze. Ich historia jest nierozerwalnie związana z francuską kulturą wiejską i tradycją pasterską. Pomimo rosnącego zainteresowania rasą na arenie międzynarodowej, owczarek pikardyjski pozostaje stosunkowo rzadki nawet we Francji, co tylko podkreśla jego wyjątkowość i wartość dla miłośników autentycznych, tradycyjnych ras psów pasterskich.
Rasa zyskała dodatkową popularność w XXI wieku dzięki pojawieniu się w filmach i mediach, jednak prawdziwi miłośnicy rasy cenią ją przede wszystkim za wyjątkowy charakter, inteligencję i niesamowite zdolności robocze, które pozostają niezmienne przez wieki.
