
Berneński pies pasterski
Grupa FCI
2• FCI 45
Rozmiar
Duże
Kraj Pochodzenia
CH
Wysokość
58-70 cm
Waga
40-60 kg
Długość Życia
8-10 lat
Temperament
Przegląd
Berneński pies pasterski, znany także jako Berner Sennenhund, to majestatyczna rasa pochodząca ze szwajcarskiego kantonu Berno. Charakteryzuje się imprezującą trójkolorową sierścią - czarną z rudymi podpalaniami i białymi znaczeniami na klatce piersiowej, łapach i czubku ogona. To duży pies osiągający 58-70 cm wysokości w kłębie i wagę 40-60 kg, o mocnej, harmonijnej budowie ciała łączącej siłę ze zręcznością.
Historia rasy sięga czasów, gdy berneńczyki pełniły na szwajcarskich farmach rolę psów pociągowych, stróżujących i pomocnych przy wypasie bydła. Pierwotnie znane jako Dürrbächler - od nazwy wioski Dürrbach koło Riggisberg - psy te szczególnie licznie zamieszkiwały region Burgdorf. W 1907 roku hodowcy założyli Szwajcarski Klub Dürrbachlera, aby utrwalić charakterystyczne cechy rasy. Już w 1910 roku na wystawie w Burgdorf zaprezentowano 107 osobników.
Współcześnie berneński pies pasterski to przede wszystkim doskonały pies rodzinny. Wyróżnia go łagodne, przyjazne usposobienie i silne przywiązanie do opiekunów. Doskonale czuje się w towarzystwie dzieci, z którymi jest cierpliwy i delikatny. Jego inteligencja i chęć do współpracy sprawiają, że szkolenie przebiega stosunkowo łatwo, choć dojrzałość emocjonalna przychodzi nieco później niż u innych ras.
Ciemnobrązowe, migdałowate oczy wyrażają inteligencję i czułość, a średniej wielkości trójkątne uszy dodają dostojności. Długie, gęste futro wymaga regularnej pielęgnacji - szczotkowania co najmniej raz w tygodniu, a podczas linienia nawet codziennie. Berneńczyk potrzebuje umiarkowanej aktywności fizycznej - codziennych spacerów i zabaw, ale bez nadmiernego obciążania, szczególnie w okresie wzrostu.
Ze względu na duży rozmiar najlepiej sprawdza się w domach z ogrodem, gdzie ma przestrzeń do życia i uczestnictwa w rodzinnych aktywnościach. Nie toleruje długotrwałej samotności i potrzebuje stałego kontaktu z rodziną. Właściwe socjalizowanie od szczenięcego wieku oraz pozytywne metody szkolenia pozwalają wykształcić zrównoważonego, szczęśliwego towarzysza, który będzie cieszyć się życiem u boku swoich bliskich przez 8-10 lat.
Berneński pies pasterski to duży, harmonijnie zbudowany pies o wysokości 58-70 cm w kłębie i wadze 40-60 kg. Sylwetka łączy w sobie siłę i elegancję - mocny, dobrze umięśniony tułów z szeroką klatką piersiową sięgającą do łokci sprawia wrażenie zarówno potężne, jak i zgrabne. Linia grzbietu jest prosta i pozioma, a lędźwie mocne i szerokie.
Głowa jest mocna, proporcjonalna do reszty ciała, z lekko wypukłą czaszką i wyraźnie zaznaczonym stopem. Ciemnobrązowe oczy mają migdałowaty kształt, nadając spojrzeniu wyraz czułości i inteligencji. Uszy średniej wielkości, trójkątne i lekko zaokrąglone na końcach, opadają przy głowie, co nadaje psu łagodny, przyjazny wyraz.
Charakterystyczną cechą rasy jest piękne, długie i gęste futro o naturalnym połysku. Umaszczenie trójkolorowe: czarna maść podstawowa z rudawymi podpalaniami na policzkach, nad oczami, na klatce piersiowej i kończynach oraz symetrycznymi białymi znaczeniami na głowie, klatce piersiowej, łapach i czubku ogona. Ten charakterystyczny wzór czyni berneńczyka jedną z najbardziej rozpoznawalnych ras na świecie i przyciąga uwagę majestatyczną urodą i elegancją.
Berneński pies pasterski charakteryzuje się wyjątkowo przyjaznym i łagodnym usposobieniem, co czyni go doskonałym psem rodzinnym. Temperament można określić jako umiarkowany - pies jest spokojny, ale jednocześnie pełen energii i chęci do zabawy. Uwielbia towarzystwo ludzi i doskonale czuje się wśród dzieci, wobec których wykazuje cierpliwość i delikatność.
Berneńczyki są inteligentne i łatwe do szkolenia, choć ich dojrzałość emocjonalna przychodzi nieco później niż u innych ras - mogą więc potrzebować więcej czasu na przyswojenie niektórych komend. Charakteryzuje je niski instynkt łowiecki, dzięki czemu dobrze dogadują się z innymi zwierzętami domowymi, w tym kotami. Silne przywiązanie do rodziny i naturalny instynkt stróżujący sprawiają, że będą pilnować swojego terytorium i ostrzegać przed nieznajomymi.
Pomimo dużego rozmiaru i siły berneńczyki nie są agresywne. W sytuacjach zagrożenia wolą przyjąć postawę obronną niż atakować. Ważne jest jednak, że te psy źle znoszą samotność - pozostawione same na długi czas mogą stać się destrukcyjne. Regularna interakcja z członkami rodziny, wspólne spędzanie czasu i uczestnictwo w codziennych aktywnościach są kluczowe dla ich dobrego samopoczucia. To idealny towarzysz dla osób ceniących bliskość ze swoim pupilem.
Berneński pies pasterski jest generalnie zdrową rasą, choć jak większość dużych psów może być podatny na pewne schorzenia. Średnia długość życia wynosi 8-10 lat. Do najczęstszych problemów zdrowotnych należą dysplazja stawów biodrowych i łokciowych, skręt żołądka (GDV), zapalenie ucha zewnętrznego oraz ektropion mogący prowadzić do problemów okulistycznych.
Szczególną uwagę należy zwrócić na wagę psa - berneńczyki mają skłonność do otyłości, która może prowadzić do dodatkowych problemów zdrowotnych, szczególnie ze stawami. Odpowiednia dieta i regularna, umiarkowana aktywność fizyczna są kluczowe dla utrzymania zdrowej masy ciała.
Gęste futro zapewnia dobrą ochronę przed niskimi temperaturami, jednak psy nie powinny być narażane na ekstremalne warunki pogodowe bez odpowiedniego nadzoru. W upalne dni konieczny jest dostęp do świeżej wody i miejsca w cieniu, gdyż długie futro zwiększa ryzyko przegrzania.
Regularne wizyty u weterynarza i profilaktyczne badania pozwalają na wczesne wykrywanie potencjalnych problemów zdrowotnych. Szczególnie ważne są badania stawów biodrowych i łokciowych u szczeniąt oraz monitoring stanu uszu. Odpowiednia opieka weterynaryjna w połączeniu z właściwą dietą i aktywnością fizyczną przyczynia się do długiego i zdrowego życia psa.
Pielęgnacja berneńskiego psa pasterskiego wymaga regularności i poświęcenia czasu. Gęsta, długa sierść potrzebuje szczotkowania co najmniej raz w tygodniu, aby usunąć martwe włosy i zapobiec kołtunom. W okresie linienia, które występuje dwa razy w roku - wiosną i jesienią - zaleca się codzienne szczotkowanie, by kontrolować intensywne wypadanie sierści i utrzymać futro w dobrym stanie.
Uszy wymagają szczególnej uwagi, gdyż około 20% berneńczyków cierpi na zapalenie ucha zewnętrznego. Należy regularnie sprawdzać i czyścić uszy, aby zapobiec gromadzeniu się woskowiny i brudu, które mogą prowadzić do infekcji. Kontrola powinna odbywać się co najmniej raz w tygodniu.
Pazury należy przycinać regularnie, jeśli nie ścierają się naturalnie podczas spacerów po twardym podłożu. Zbyt długie pazury mogą powodować problemy z chodzeniem i dyskomfort. Kontrola co 2-3 tygodnie pozwala utrzymać odpowiednią długość.
Kąpiel powinna być przeprowadzana tylko w razie potrzeby, by nie naruszać naturalnej warstwy ochronnej skóry. Używanie odpowiednich szamponów dla psów długowłosych pomoże utrzymać zdrowie skóry i połysk sierści. Pielęgnacja to nie tylko kwestia estetyki - regularne zabiegi pozwalają wykrywać ewentualne problemy skórne czy pasożyty na wczesnym etapie.
Berneński pies pasterski ma umiarkowane potrzeby ruchowe, ale wymaga codziennej aktywności fizycznej dla zachowania dobrej kondycji fizycznej i psychicznej. Choć nie potrzebuje intensywnego treningu jak rasy sportowe, regularne spacery i zabawy są niezbędne. Idealnie nadaje się do długich spacerów, może też towarzyszyć w joggingu czy jeździe na rowerze, z uwzględnieniem stopniowego przyzwyczajania do wysiłku.
Podczas spacerów warto pozwolić psu na eksplorację otoczenia - stymuluje to umysł i zaspokaja naturalną ciekawość. Berneńczyki uwielbiają towarzystwo właścicieli, więc doskonale sprawdzają się jako kompani w rodzinnych wycieczkach na łono natury. Można je angażować w różnorodne zabawy rozwijające umiejętności i zapewniające zajęcie - mają duży potencjał do nauki i chętnie uczestniczą w aktywnościach.
Ważne jest unikanie nadmiernego obciążania, szczególnie u szczeniąt i młodych psów w okresie wzrostu - ich stawy i kości są jeszcze w fazie rozwoju i podatne na kontuzje. Intensywne ćwiczenia, skoki czy długie biegi powinny być wprowadzane stopniowo po osiągnięciu pełnej dojrzałości fizycznej, około 18-24 miesiąca życia.
Rodzaj i intensywność aktywności należy dostosować do wieku i kondycji psa. Regularna aktywność fizyczna nie tylko wpływa pozytywnie na zdrowie i pomaga utrzymać prawidłową wagę, ale też poprawia samopoczucie i zachowanie. Wspólne spędzanie czasu na świeżym powietrzu wzmacnia więź między psem a opiekunem.
Szkolenie berneńskiego psa pasterskiego wymaga cierpliwości i konsekwencji, ale przy odpowiednim podejściu może być bardzo satysfakcjonujące. Te inteligentne psy szybko uczą się nowych komend, jednak ich dojrzałość emocjonalna przychodzi później niż u wielu innych ras - mogą więc potrzebować więcej czasu na utrwalenie niektórych umiejętności. Edukację należy rozpocząć od najmłodszych lat, aby zapewnić odpowiednie socjalizowanie i wykształcić dobre nawyki.
Kluczem do sukcesu jest pozytywne wzmocnienie - berneńczyki są wrażliwe i źle reagują na surowe metody szkoleniowe. Nagradzanie smakołykami, pochwałami i zabawą podczas nauki nowych komend znacznie przyspiesza proces uczenia. Psy te potrzebują stałej stymulacji umysłowej, dlatego warto wprowadzać różnorodne ćwiczenia i zabawy rozwijające zdolności poznawcze.
Szczególnie ważna jest nauka chodzenia na smyczy. Ze względu na duży rozmiar kluczowe jest nauczenie psa chodzenia przy nodze bez ciągnięcia - zapewnia to bezpieczeństwo i komfort podczas wspólnych spacerów. Warto ćwiczyć posłuszeństwo w różnych miejscach i sytuacjach, aby pies nauczył się reagować na komendy nawet w obecności rozpraszaczy.
Pamiętaj, że szkolenie powinno być przyjemnością dla obu stron - pomaga to budować pozytywną relację opartą na zaufaniu. Krótkie, regularne sesje treningowe są skuteczniejsze niż długie, męczące lekcje. Właściwe podejście do edukacji pozwala wykształcić posłusznego, zrównoważonego towarzysza, który będzie radością dla całej rodziny.
Prawidłowe żywienie berneńskiego psa pasterskiego jest kluczowe dla jego zdrowia i długowieczności. Ze względu na dużą wagę i skłonność do otyłości konieczne jest dostosowanie racji żywieniowej do wieku, masy ciała i poziomu aktywności. Najlepiej wybierać wysokiej jakości karmę przeznaczoną specjalnie dla dużych ras, która zawiera odpowiednie proporcje białka, tłuszczu i węglowodanów oraz wspiera zdrowie stawów.
Kontrola ilości pokarmu jest niezwykle ważna - berneńczyki mają tendencję do przybierania na wadze, co może prowadzić do problemów ze stawami i innymi schorzeniami. Unikaj dawania przekąsek między posiłkami, a jeśli nagradzasz psa podczas treningów, odliczaj te kalorie od dziennej racji. Zaleca się podzielenie dziennej porcji na 2-3 mniejsze posiłki, co poprawia trawienie i zmniejsza ryzyko groźnego skrętu żołądka.
Świeża woda powinna być dostępna przez cały czas, szczególnie po aktywności fizycznej i w upalne dni. Ze względu na gęste futro berneńczyki są narażone na przegrzanie, dlatego odpowiednie nawodnienie jest kluczowe.
Starsze psy lub te z problemami ze stawami mogą wymagać suplementacji - glukozamina i chondroityna wspierają zdrowie chrząstki stawowej. Przed wprowadzeniem jakichkolwiek suplementów warto skonsultować się z weterynarzem, który pomoże ustalić optymalną dietę i ewentualną suplementację dostosowaną do indywidualnych potrzeb psa.
Cechy charakterystyczne
Zalety
- Przyjazny dla dzieci
- Łagodny temperament
- Łatwy w szkoleniu
- Oddany rodzinie
- Dobry z innymi zwierzętami
Wady
- Duże wymagania przestrzenne
- Potrzebuje codziennej aktywności
- Intensywne linienie
- Krótszy czas życia
- Skłonność do otyłości
Oceny behawioralne
Historia rasy
Historia berneńskiego psa pasterskiego sięga czasów starożytnych i związana jest ściśle z regionem szwajcarskiego kantonu Berno. Rasa wywodzi się od psów używanych przez rolników w górskich obszarach przedalpejskich, gdzie pełniły role psów pasterskich, stróżujących i pociągowych. Pomagały przy wypasie bydła, pilnowały gospodarstw oraz transportowały towary na wózkach - ich siła i wytrzymałość były nieocenione w trudnym alpejskim terenie.
Pierwotnie rasa była znana jako Dürrbächler - od nazwy wioski i gospody Dürrbach niedaleko Riggisberg w kantonie Berno, gdzie te długowłose, trójkolorowe psy były szczególnie liczne. W 1902, 1904 i 1907 roku osobniki tej rasy prezentowano już na wystawach psów, a w 1907 roku hodowcy z regionu Burgdorf postanowili zorganizować się, aby promować czystą hodowlę tych psów.
Założyli Schweizerischer Dürrbach-Klub (Szwajcarski Klub Dürrbachlera) i rozpoczęli systematyczną pracę nad utrwaleniem charakterystycznych cech rasy. Przełomowy moment nastąpił w 1910 roku podczas wystawy w Burgdorf, gdzie rolnicy z całego regionu zaprezentowali aż 107 osobników. Od tego momentu pies został przemianowany na Berner Sennenhund (Berneński Pies Pasterski) i rozpoczął swoją drogę do międzynarodowego uznania.
W miarę upływu lat rasa zyskiwała popularność nie tylko w Szwajcarii, ale także w Niemczech, Francji i innych krajach europejskich, a później na całym świecie. Współcześnie berneński pies pasterski jest ceniony przede wszystkim jako doskonały pies rodzinny, choć niektóre osobniki nadal wykorzystywane są w tradycyjnych rolach - do pracy pociągowej czy w terapii zwierzęcej. Jego wyjątkowy wygląd i łagodne usposobienie przyciągnęły rzesze miłośników, czyniąc go jedną z najbardziej rozpoznawalnych i cenionych ras na świecie.



