
Suomenlapinkoira
Grupa FCI
5• FCI 189
Rozmiar
Średnie
Kraj Pochodzenia
FI
Wysokość
44-49 cm
Waga
18-20 kg
Długość Życia
12-14 lat
Temperament
Przegląd
Fiński lapphund, znany również jako suomenlapinkoira, to rasa psów, która zachwyca swoją wszechstronnością i urokiem. Ta rasa, o korzeniach sięgających północnej Skandynawii, to nie tylko pies pasterski, ale także wspaniały towarzysz dla rodzin. Dzięki swojej gęstej, podwójnej sierści, która chroni go przed surowymi warunkami atmosferycznymi, suomenlapinkoira jest odporny na mroźne zimy, co czyni go idealnym mieszkańcem chłodniejszych klimatów.
Fiński lapphund to pies średniej wielkości, o mocnej budowie, który łączy w sobie inteligencję i chęć do pracy. Jego historia jako psa używanego przez Saamów do wypasu reniferów pokazuje, jak ważną rolę odgrywał w lokalnej społeczności. Przez setki lat psy tego typu służyły jako stróże i pasterze w północnych częściach Fennoskandii i Rosji, tworząc nierozerwalną więź z ludźmi zamieszkującymi te surowe tereny.
Charakterystyczna dla tej rasy jest jej łagodność i przyjazny wyraz, który sprawia, że suomenlapinkoira jest idealnym kompanem dla rodzin z dziećmi. Jest to pies, który ceni sobie towarzystwo ludzi oraz innych zwierząt. Jego naturalna ciekawość i chęć do eksploracji świata wymagają odpowiedniej socjalizacji oraz regularnej aktywności fizycznej, która pozwala mu na pełny rozwój zarówno fizyczny, jak i umysłowy.
Suomenlapinkoira wykazuje dużą inteligencję, co czyni go łatwym w treningu i chętnym do współpracy. Właściciele doceniają jego zdolność do szybkiego uczenia się nowych komend oraz elastyczność w różnych sytuacjach. Warto jednak pamiętać, że rasa ta nie toleruje długotrwałej samotności i może rozwinąć lęk separacyjny, jeśli pozostawiana jest sama przez dłuższy czas. Potrzebuje bliskości i uwagi, aby czuć się szczęśliwą i zrównoważoną.
Fiński lapphund jest również znany ze swojej wrażliwości na hałas i nowe sytuacje, dlatego wymaga cierpliwości i zrozumienia ze strony opiekunów, szczególnie w okresie socjalizacji. Mimo umiarkowanego instynktu łowieckiego, może wykazywać tendencję do gonienia mniejszych zwierząt, jeśli nie zostanie odpowiednio przeszkolony w młodym wieku.
Popularność suomenlapinkoira rośnie także poza Skandynawią, zyskując sobie miano nie tylko psa pasterskiego, ale również ukochanego towarzysza domowego. W Finlandii jest jedną z najbardziej lubianych ras, co nie dziwi, biorąc pod uwagę jego przyjazne usposobienie, wszechstronność i piękny wygląd. Rasa ta doskonale sprawdza się zarówno jako pies użytkowy, jak i rodzinny kompan.
Fiński lapphund to pies nieco mniejszy niż średnia wielkość, który charakteryzuje się mocną budową ciała w stosunku do swoich rozmiarów. Sylwetka rasy jest nieco dłuższa niż wysokość w kłębie, co nadaje jej harmonijny i zrównoważony wygląd. Wysokość w kłębie wynosi zazwyczaj od 44 do 49 cm, a waga waha się między 18 a 20 kg, przy czym samce są z reguły nieco większe i masywniejsze niż samice.
Najbardziej charakterystyczną cechą tej rasy jest długa, gęsta sierść, która jest podwójna i zapewnia doskonałą ochronę przed zimnem. Włos okrywowy jest długi, prosty i nieco szorstki w dotyku, podczas gdy podszerstek jest miękki, gęsty i wełnisty, co sprawia, że pies jest doskonale przystosowany do zimowych warunków i ekstremalnie niskich temperatur. Szczególnie obfita sierść występuje wokół szyi, tworząc charakterystyczną kołnierz, a także na tylnych kończynach i ogonie.
Głowa fińskiego lapphunda jest mocna i szeroka, o wyraźnie zaznaczonym stopie między czaszką a kufą. Czaszka jest nieco dłuższa niż szerokość, a jej głębokość odpowiada szerokości. Kufa jest nieco krótsza od czaszki, dobrze wykształcona i zwęża się stopniowo ku nosowi. Uszy są średniej wielkości, szeroko osadzone, stojące lub półstojące, co nadaje psu czujny i uważny wyraz. Oczy mają ciemnobrązowy kolor i owalny kształt, wyrażając przyjazność i inteligencję.
Ogon jest średniej długości, gęsto pokryty długim włosem i często noszony nad grzbietem w charakterystycznym zawinięciu lub zwisający w spoczynku. Kończyny są mocne, o dobrze rozwiniętej muskulaturze, co pozwala psu na sprawne poruszanie się w trudnym terenie.
Rasa ta może występować w różnorodnych kolorach sierści, w tym czarnym, białym, szarym, sable (sobolim), kremowym, rudym i brązowym. Kolor podstawowy sierści powinien dominować, natomiast inne kolory mogą pojawiać się jako znaczenia na głowie, szyi, klatce piersiowej oraz kończynach. Niektóre osobniki mogą mieć wyraźne maski na twarzy lub białe znaczenia na klatce piersiowej i łapach.
Fiński lapphund to pies, który przyciąga uwagę swoją piękną, bogatą sierścią i przyjaznym, otwartym wyrazem twarzy, który odzwierciedla jego łagodne usposobienie.
Fiński lapphund jest psem o bardzo przyjaznym i lojalnym usposobieniu, który tworzy silne więzi ze swoją rodziną. Rasa ta jest znana ze swojej inteligencji i chęci do nauki, co czyni ją łatwą w szkoleniu i bardzo chętną do współpracy z człowiekiem. Fiński lapphund jest bardzo towarzyski i uwielbia spędzać czas z ludźmi oraz innymi zwierzętami, co czyni go doskonałym psem rodzinnym.
Naturalna ciekawość i chęć eksploracji sprawiają, że pies ten potrzebuje odpowiedniej socjalizacji od szczenięcego wieku, aby nie wykazywał tendencji do nadmiernej nieufności wobec obcych lub gonienia małych zwierząt. Dzięki wczesnej socjalizacji rozwija zrównoważony temperament i pewność siebie w różnych sytuacjach.
Są to psy, które nie tolerują długotrwałej samotności i mogą cierpieć na lęk separacyjny, jeśli zostaną pozostawione same na długi czas. Potrzebują obecności swojej rodziny i aktywnego uczestnictwa w życiu domowym. Fiński lapphund jest również znany z umiarkowanej wrażliwości na hałas i nowe sytuacje, co może powodować, że niektóre osobniki będą bardziej ostrożne w nieznanych warunkach.
Warto jednak podkreślić, że są to psy, które doskonale radzą sobie w rodzinach z dziećmi, a ich łagodne usposobienie sprawia, że są idealnymi towarzyszami do zabaw. Fiński lapphund wykazuje dużą cierpliwość wobec młodszych członków rodziny i chętnie uczestniczy w aktywnościach z nimi.
Fiński lapphund jest również znakomitym psem stróżującym, potrafi być czujny i reagować na nieznane sytuacje głośnym szczekaniem, co czyni go dobrym watchdogiem. Jego historia jako psa pasterskiego sprawiła, że ma naturalną tendencję do czuwania nad swoim terytorium i rodziną. W połączeniu z ich wrodzoną inteligencją i chęcią do pracy, czynią je towarzyszami, które są zarówno przyjazne, oddane, jak i funkcjonalne w różnych rolach.
Fiński lapphund jest rasą psów o relatywnie dobrym zdrowiu i długiej oczekiwanej długości życia, wynoszącej od 12 do 14 lat. Przy odpowiedniej opiece, zrównoważonej diecie i regularnej aktywności fizycznej niektóre osobniki mogą żyć nawet do 17 lat, ciesząc się dobrą kondycją przez większość swojego życia.
Rasa ta nie jest szczególnie podatna na choroby genetyczne, ale istnieje kilka schorzeń, na które warto zwrócić uwagę podczas wyboru szczeniaka i regularnych badań weterynaryjnych. Najczęstszymi problemami zdrowotnymi u fińskich lapphundów są:
- Zaćma (katarakta) - może pojawić się w późniejszym wieku i wpływać na ostrość widzenia
- Postępująca atrofia siatkówki (PRA) - degeneracyjne schorzenie oczu, które może prowadzić do utraty wzroku
- Dysplazja stawów biodrowych - wadliwy rozwój stawu biodrowego, który może powodować dyskomfort i problemy z poruszaniem się
Regularne badania weterynaryjne, w tym kontrole oczu i stawów, oraz dbałość o prawidłową dietę i aktywność fizyczną mogą pomóc w wczesnym wykryciu i leczeniu tych schorzeń. Warto również wybierać szczenięta od odpowiedzialnych hodowców, którzy przeprowadzają testy genetyczne swoich psów hodowlanych.
Warto również pamiętać, że fiński lapphund, ze względu na swoją gęstą podwójną sierść, może mieć trudności w ekstremalnych warunkach pogodowych. W lecie, podczas upałów, może wymagać szczególnej uwagi, aby uniknąć przegrzania - należy zapewnić mu dostęp do cienia, świeżej wody i unikać intensywnego wysiłku w najgorętszych godzinach dnia. Natomiast w zimie jest doskonale przystosowany do zimnych temperatur i czuje się komfortowo nawet w mroźne dni.
Odpowiednia dieta oraz regularna aktywność fizyczna mogą również pomóc w zapobieganiu przybieraniu na wadze, co jest istotne dla utrzymania zdrowia ogólnego i zmniejszenia obciążenia stawów. Utrzymanie zdrowej wagi jest szczególnie ważne dla psów z predyspozycjami do problemów ze stawami.
Pielęgnacja fińskiego lapphunda jest niezwykle ważna, aby utrzymać jego gęstą, podwójną sierść w doskonałym stanie i zapewnić psu komfort. Rasa ta wymaga regularnego szczotkowania, aby zapobiec matowieniu i plątaniu się włosów, które mogą prowadzić do podrażnień skóry.
Zaleca się codzienne szczotkowanie, szczególnie w okresach linienia, które mają miejsce wiosną i jesienią. W tych okresach fiński lapphund traci znaczną ilość podszyrstka, dlatego regularne i dokładne szczotkowanie pomoże zminimalizować ilość włosów w domu oraz zapobiegnie tworzeniu się kołtunów. Do pielęgnacji warto używać odpowiednich narzędzi, takich jak:
- Szczotka z metalowymi zębami (slicker brush) do rozczesywania podszyrstka
- Grzebień z długimi zębami do precyzyjnego rozczesywania trudno dostępnych miejsc
- Undercoat rake do usuwania martwego podszyrstka podczas linienia
Oprócz szczotkowania warto również regularnie sprawdzać uszy, oczy i zęby psa, aby upewnić się, że są czyste i zdrowe. Uszy powinny być kontrolowane co najmniej raz w tygodniu i delikatnie czyszczone wilgotną gazą, aby zapobiec gromadzeniu się brudu i rozwojowi infekcji. Zęby należy szczotkować kilka razy w tygodniu, używając pasty do zębów przeznaczonej dla psów, aby zapobiec tworzeniu się kamienia nazębnego i chorób dziąseł.
Kąpiele powinny być przeprowadzane tylko w razie potrzeby, ponieważ zbyt częste mycie może usunąć naturalne oleje z sierści, które pomagają w utrzymaniu jej zdrowia, elastyczności i wodoodporności. Zwykle wystarczają kąpiele co 2-3 miesiące lub gdy pies jest szczególnie brudny. Podczas kąpieli warto używać łagodnych szamponów przeznaczonych dla psów o długiej sierści.
Dbanie o pazury również jest istotnym elementem pielęgnacji. Należy je skracać co 3-4 tygodnie lub gdy zaczynają się zbytnio wydłużać i stukać o podłogę podczas chodzenia. Zbyt długie pazury mogą powodować dyskomfort i wpływać na sposób poruszania się psa.
Rasa ta nie jest szczególnie podatna na problemy skórne, jednak w przypadku zauważenia jakichkolwiek zmian, podrażnień, nadmiernego swędzenia czy nietypowego wypadania sierści zaleca się konsultację z weterynarzem, który może wykluczyć alergie lub infekcje skórne.
Fiński lapphund to pies, który potrzebuje regularnego i intensywnego wysiłku fizycznego, aby pozostać zdrowym i szczęśliwym. Zaleca się, aby codziennie zapewnić mu około 60 minut aktywności, która powinna być różnorodna i angażująca zarówno ciało, jak i umysł.
Rasa ta ma dużą energię i uwielbia zabawy na świeżym powietrzu, w tym długie spacery, bieganie oraz interaktywne gry, takie jak aportowanie, frisbee czy zabawy w szukanie. Długie spacery w różnorodnym terenie są szczególnie korzystne, ponieważ pozwalają psu na eksplorację nowych zapachów i miejsc, co zapewnia stymulację umysłową równie ważną jak wysiłek fizyczny.
Fiński lapphund jest bardzo inteligentnym psem, dlatego warto wprowadzać różnorodne formy aktywności, które będą angażować jego zdolności poznawcze. Można rozważyć treningi agility, posłuszeństwa, rally obedience czy inne sporty dla psów, które pozwolą mu na wyładowanie energii i rozwinięcie umiejętności. Historia rasy jako psa pasterskiego sprawia, że świetnie radzi sobie w sportach wymagających współpracy z przewodnikiem.
Warto pamiętać, że fiński lapphund nie toleruje długotrwałej samotności, dlatego regularne spacery i zabawy są nie tylko formą aktywności fizycznej, ale również sposobem na utrzymanie więzi z właścicielem i zapewnienie psu kontaktu społecznego, którego potrzebuje. Wspólne aktywności wzmacniają relację między psem a opiekunem.
Rasa ta nie jest odpowiednia do życia w małych mieszkaniach bez dostępu do odpowiednich przestrzeni do biegania i zabaw. Idealnym środowiskiem jest dom z ogródkiem, gdzie pies może swobodnie się poruszać, choć przy zapewnieniu odpowiedniej ilości aktywności może dostosować się również do życia w mieście.
Fiński lapphund jest psem, który uwielbia być w ruchu, więc wszelkie formy aktywności fizycznej są mile widziane, aby zapewnić mu zdrowie, dobrą kondycję psychiczną i szczęście. W zimie, zgodnie ze swoją naturą, uwielbia zabawy w śniegu, które są dla niego doskonałą formą wysiłku i radości.
Szkolenie fińskiego lapphunda to przyjemność, ponieważ rasa ta charakteryzuje się wysoką inteligencją i chęcią do nauki. Te psy doskonale reagują na metody oparte na nagradzaniu i pozytywnym wzmocnieniu, co oznacza, że pozytywne podejście jest kluczowym elementem skutecznego szkolenia.
Warto rozpocząć szkolenie od wczesnego wieku, już od momentu przyjścia szczenięcia do nowego domu, aby zapewnić psu solidne podstawy i nauczyć go podstawowych komend, takich jak Siad, Leżeć, Zostań, Do mnie czy Nie. Wczesna socjalizacja jest równie ważna - szczenię powinno być stopniowo zapoznawane z różnymi ludźmi, zwierzętami, dźwiękami i sytuacjami, aby rozwinąć pewność siebie i zrównoważony temperament.
Fiński lapphund jest bardzo wrażliwy na ton głosu, dlatego ważne jest, aby być konsekwentnym, ale również łagodnym podczas treningu. Surowe metody czy kary mogą spowodować, że pies stanie się niepewny lub niechętny do współpracy. Zamiast tego należy skupić się na nagradzaniu pożądanych zachowań smakołykami, pochwałą czy zabawą.
Rasa ta dobrze reaguje na różnorodne formy aktywności umysłowej, takie jak puzzle dla psów, zabawy w ukrywanie smakołyków, tresura trickowa czy zaawansowane ćwiczenia posłuszeństwa. Warto również wprowadzać regularne treningi, które utrzymają psa w dobrej kondycji psychicznej i zapobiegną nudzie.
Fiński lapphund ma również tendencję do bycia nieco niezależnym i samodzielnym, co jest spuścizną po jego pasterskiej przeszłości, gdy musiał podejmować decyzje bez stałego nadzoru człowieka. Oznacza to, że czasami może nie reagować natychmiast na polecenia, szczególnie jeśli jest czymś zainteresowany. Ważne jest, aby być cierpliwym i nie zniechęcać się, gdy pies nie reaguje tak szybko, jakbyśmy sobie tego życzyli. Konsekwencja i pozytywne wzmocnienie przyniosą najlepsze rezultaty.
Rasa ta ma również naturalny instynkt stróżujący i może być czujna wobec obcych lub nietypowych sytuacji, co objawia się szczekaniem. Można rozważyć trening w zakresie kontrolowanego szczekania, który pozwoli psu na komunikowanie alertów, ale również na reagowanie na komendę ciszy.
Regularne i zróżnicowane treningi pomogą nie tylko w utrzymaniu psa w dobrej formie fizycznej i psychicznej, ale również w budowaniu silnej więzi między psem a właścicielem, opartej na wzajemnym zaufaniu i współpracy.
Dieta fińskiego lapphunda powinna być zrównoważona i dostosowana do jego wieku, poziomu aktywności oraz stanu zdrowia. Rasa ta nie ma szczególnych wymagań żywieniowych, ale warto zwrócić uwagę na jakość karmy, która powinna zapewnić wszystkie niezbędne składniki odżywcze.
Karma powinna być bogata w białko wysokiej jakości (z mięsa, ryb lub drobiu), zdrowe tłuszcze (omega-3 i omega-6) oraz składniki odżywcze, które wspierają zdrowie skóry i sierści, co jest szczególnie ważne dla rasy o długiej, gęstej sierści. Warto wybierać karmy, które zawierają naturalne składniki i nie mają sztucznych dodatków, konserwantów czy zbędnych wypełniaczy.
W przypadku psów aktywnych, takich jak fiński lapphund, warto rozważyć karmy przeznaczone dla ras aktywnych lub psów roboczych, które dostarczą im odpowiednią ilość energii do codziennych aktywności. Dla szczeniąt należy wybierać karmy dedykowane młodym psom, które wspierają prawidłowy rozwój kości, mięśni i układu odpornościowego.
Fiński lapphund to pies, który nie jest szczególnie skłonny do otyłości, ale należy unikać przejadania się i kontrolować porcje, szczególnie jeśli pies ma mniejszą aktywność. Regularne posiłki o ustalonych porach (zazwyczaj dwa razy dziennie dla dorosłych psów) pomogą w utrzymaniu zdrowej wagi i dobrego metabolizmu.
Woda powinna być zawsze dostępna, aby zapewnić odpowiednie nawodnienie, zwłaszcza po intensywnym wysiłku fizycznym lub w ciepłe dni. Świeża woda jest kluczowa dla prawidłowego funkcjonowania organizmu.
Warto również pamiętać o okazjonalnym podawaniu zdrowych smakołyków, które mogą być używane jako nagrody podczas treningu. Powinny one stanowić nie więcej niż 10% dziennego spożycia kalorii i być dostosowane do diety psa. Można wybierać naturalne smakołyki, takie jak suszone mięso, warzywa (marchewka, brokuły) czy specjalne przysmaki dentystyczne, które dodatkowo wspierają higienę jamy ustnej.
W przypadku jakichkolwiek wątpliwości dotyczących diety lub zauważenia problemów trawiennych, alergii pokarmowych czy zmian w wadze, warto skonsultować się z weterynarzem, który pomoże dobrać odpowiedni plan żywieniowy.
Cechy charakterystyczne
Zalety
- Przyjazny dla rodzin
- Łatwy do treningu
- Odporność na zimno
- Wysoka inteligencja
- Piękna sierść
Wady
- Nie toleruje samotności
- Wrażliwy na hałas
- Może gonić małe zwierzęta
- Wymaga regularnej pielęgnacji
Oceny behawioralne
Historia rasy
Fiński lapphund ma bogatą i fascynującą historię, która sięga setek lat wstecz. Rasa ta została opracowana przez Saamów (dawniej nazywanych Lapończykami), rdzenną ludność zamieszkującą północną Skandynawię i część Rosji. Saamowie żyli w harmonii z naturą w jednych z najbardziej surowych klimatów na świecie, a psy odgrywały kluczową rolę w ich codziennym życiu.
Saamowie używali psów w typie fińskiego lapphunda jako psów pasterskich, które pomagały w wypasie i pilnowaniu stad reniferów - podstawy gospodarki i przetrwania tej społeczności. Te psy były nie tylko pracownikami, ale również pełnoprawnymi członkami rodzin, z którymi dzielili się codziennym życiem, ciepłem namiotów i trudami koczowniczego trybu życia.
Wraz z postępem cywilizacji i industrializacji tradycyjny styl życia Saamów zaczął ulegać zmianom. W miarę jak wypas reniferów stawał się bardziej zorganizowany i zmechanizowany, fiński lapphund zaczął ewoluować w kierunku psa towarzyszącego, choć jego pasterskie umiejętności i instynkty pozostały silne.
W 1945 roku Fiński Związek Kynologiczny (Suomen Kennelliitto) opracował pierwszy oficjalny wzorzec rasy pod nazwą Lapoński Pies Pasterski (Lapponian Herder). Standard był kilkakrotnie aktualizowany w kolejnych latach - w 1967 roku nazwa została zmieniona na Pies Lapoński (Lapponian Dog), a następnie w latach 70. XX wieku typ i cechy rasy uległy stabilizacji.
W 1993 roku nazwa rasy została ostatecznie zmieniona na Fiński Lapphund (Suomenlapinkoira), co odzwierciedla jej fińskie pochodzenie i historię. Ta zmiana nazwy pomogła także wyróżnić rasę od szwedzkich i norweskich psów pasterskich o podobnym pochodzeniu.
Obecnie fiński lapphund jest jedną z najpopularniejszych ras psów w Finlandii, gdzie pełni zarówno rolę psa użytkowego w hodowli reniferów, jak i ukochanego towarzysza domowego. Rasa zyskuje również na popularności poza Skandynawią, doceniana przez miłośników psów na całym świecie za swój przyjazny charakter, piękną sierść i wszechstronność.
Dzięki swojej historii i ewolucji fiński lapphund zachował wyjątkowe cechy, które czynią go zarówno sprawnym psem roboczym, jak i wspaniałym psem rodzinnym - inteligencję, odporność na trudne warunki, lojalność i głęboką więź z człowiekiem.



