
Galgo Español
Grupa FCI
10• FCI 285
Rozmiar
Duże
Kraj Pochodzenia
ES
Wysokość
60-70 cm
Waga
25-30 kg
Długość Życia
10-14 lat
Temperament
Przegląd
Chart hiszpański, znany również jako Galgo español, to rasa o bogatej historii sięgającej czasów rzymskich, choć jego korzenie są prawdopodobnie dużo starsze. Pochodzący z azjatyckich chartów, adaptował się do hiszpańskich terenów stepowych i równinnych, stając się niezastąpionym towarzyszem myśliwych. Przez stulecia był ceniony za niesamowitą szybkość i doskonały wzrok, wykorzystywane podczas polowań na zające w otwartym terenie.
Charakterystyczna sylwetka Galgo hiszpańskiego wyróżnia się elegancją i harmonią budowy. Długa, wąska głowa z delikatnym pyskiem oraz wyraziste migdałowe oczy nadają mu szlachetny wygląd. Wysokość w kłębie wynosi 60-70 cm u samców i 60-68 cm u samic, przy wadze 25-30 kg. Krótka, gładka sierść występuje w różnorodnych umaszczeniach – od czarnego przez kasztanowe po pręgowane (brindle), co podkreśla różnorodność tej fascynującej rasy.
Mimo myśliwskiego pochodzenia, Chart hiszpański wykazuje łagodne i zrównoważone usposobienie, które sprawia, że doskonale sprawdza się jako pies towarzyszący. W domowym otoczeniu jest spokojny i cichy, choć podczas aktywności na świeżym powietrzu pokazuje swoją prawdziwą naturę pełną energii. Jego silne przywiązanie do rodziny czyni go wspaniałym, wiernym przyjacielem, który potrafi być cierpliwy wobec dzieci.
Dla tej rasy kluczowe jest zapewnienie odpowiedniej przestrzeni do biegania oraz regularnej aktywności fizycznej. Najlepiej czuje się w domach z ogrodem lub w pobliżu parków, gdzie może swobodnie rozwijać swoje naturalne zdolności biegowe. Wymaga także odpowiedniej socjalizacji z innymi zwierzętami od najmłodszych lat, aby nauczyć się właściwych zachowań społecznych.
Przekształcenie Charta hiszpańskiego z psa myśliwskiego w towarzysza rodzinnego to proces wymagający cierpliwości i zrozumienia specyfiki tej rasy. Jednak wysiłek ten zostaje sowicie nagrodzony przez radość i niezwykłe doświadczenia, jakie ta rasa wnosi do codziennego życia swoich opiekunów.
Chart hiszpański to uosobienie eleganckiej smukłości łączącej w sobie siłę, grację i funkcjonalność biegową. Budowa jego ciała została doskonale przystosowana do szybkiego biegu – długie, szczupłe ciało na wysokich nogach pozwala rozwijać imponujące prędkości podczas pogoni.
Głowa jest długa i wąska, o charakterystycznym profilu, która przechodzi w długą, smukłą szyję. Oczy mają kształt migdałów i małe rozmiary, z kolorem wahającym się od ciemnobrązowego po orzechowy, nadając spojrzeniu wyraz łagodności i inteligencji. Uszy są trójkątne, szerokie u podstawy i zaokrąglone na końcach, osadzone wysoko i noszone w sposób podkreślający czujność psa.
Sylwetka charakteryzuje się harmonijnymi proporcjami – wysokość w kłębie u samców wynosi 62-70 cm, u samic 60-68 cm. Klatka piersiowa jest głęboka, ale wąska, z dobrze wysklepionymi żebrami. Grzbiet jest długi i mocny, lędźwie muskularne, a zad lekko skośny. Ogon długi, cienki, nisko osadzony, noszony nisko z lekkim wygięciem na końcu.
Sierść jest krótka, gładka, bardzo delikatna w dotyku i gęsta. Wzorzec rasy dopuszcza wszystkie umaszczenia, przy czym najpopularniejsze to płowe (od jasnego po ciemne), czarne, kasztanowe, czerwone, białe oraz pręgowane (brindle). Mogą występować także kombinacje tych kolorów oraz różnorodne wzory.
Całość budowy Galgo hiszpańskiego wyraża połączenie siły, zwinności i szybkości, czyniąc go nie tylko pięknym reprezentantem swojej rasy, ale także w pełni funkcjonalnym psem myśliwskim o niezwykłych możliwościach biegowych.
Chart hiszpański to rasa o zrównoważonym i łagodnym temperamencie, która harmonijnie łączy w sobie spokój psa domowego z energią zwierzęcia myśliwskiego. Jego osobowość charakteryzuje się wieloma interesującymi cechami, które warto poznać przed podjęciem decyzji o adopcji.
W środowisku domowym Galgo wykazuje niezwykły spokój i cichość. Potrafi godzinami odpoczywać na swoim legowisku, stając się niemal niewidocznym towarzyszem. Ta cecha czyni go doskonałym psem mieszkaniowym, mimo swoich rozmiarów. Nie jest to rasa hałaśliwa – szczeka rzadko i tylko w uzasadnionych sytuacjach.
Wobec rodziny Chart hiszpański jest niezwykle przywiązany, lojalny i delikatny. Tworzy silne więzi emocjonalne ze swoimi opiekunami, okazując im ciepło i oddanie. W stosunku do dzieci wykazuje cierpliwość, choć preferuje spokojniejsze zabawy. Jest to pies wrażliwy, który nie toleruje agresywnego lub szorstkiego traktowania.
Instynkt łowiecki pozostaje silnie zaznaczony w tej rasie. Na spacerach może wykazywać skłonność do ścigania mniejszych zwierząt, poruszających się obiektów czy ptaków. Dlatego kluczowa jest wczesna socjalizacja z innymi zwierzętami domowymi oraz konsekwentny trening przypominania. W niezabezpieczonym terenie nie należy puszczać Galgo bez smyczy.
W kontakcie z obcymi może być nieco powściągliwy i ostrożny, choć nie wykazuje agresji. Potrzebuje czasu, aby obdarzyć kogoś zaufaniem. Po odpowiednim oswojeniu potrafi być przyjazny także wobec gości.
Podczas aktywności na świeżym powietrzu ujawnia się prawdziwa natura Charta hiszpańskiego – wtedy staje się pełen energii, radości i chęci do biegu. Uwielbia spacery, bieganie i wszelkie formy aktywności fizycznej, podczas których może wykorzystać swoje naturalne zdolności.
Odpowiednia socjalizacja od szczenięcych lat, konsekwentne wychowanie oparte na pozytywnych metodach oraz zapewnienie odpowiedniej ilości ruchu i stymulacji pozwalają wykształcić w Charcie hiszpańskim doskonałego, zrównoważonego towarzysza rodzinnego.
Chart hiszpański należy do ras ogólnie zdrowych i wytrzymałych, co jest efektem naturalnej selekcji oraz tradycyjnego wykorzystania w charakterze psa użytkowego. Przeciętna długość życia tej rasy wynosi 10-14 lat, choć wiele osobników przy odpowiedniej opiece dożywa nawet 15 lat.
Mocna budowa i brak ekstremalnych cech morfologicznych sprawiają, że Galgo jest stosunkowo odporny na wiele schorzeń dotykających inne rasy. Nie występują u niego charakterystyczne choroby dziedziczne typowe dla psów rasowych, co jest dużą zaletą tej rasy.
Wrażliwość na temperaturę:
- Zimno: Ze względu na krótką sierść, brak podszerstka oraz szczupłą budowę ciała, Charty hiszpańskie są bardzo wrażliwe na niskie temperatury. W okresie zimowym należy zapewnić im odpowiednie odzienie ochronne podczas spacerów oraz ciepłe miejsce do odpoczynku w domu. Temperatura poniżej 10°C może być dla nich niewygodna.
- Upał: Lepiej tolerują ciepło, choć w ekstremalne gorące dni należy zapewnić im dostęp do cienia i świeżej wody, unikając intensywnego wysiłku w najgorętszych godzinach.
Kondycja i waga: Charty hiszpańskie mają naturalnie szczupłą sylwetkę, co może być mylnie interpretowane jako niedowaga. Przy odpowiedniej aktywności fizycznej i zbilansowanej diecie nie mają tendencji do otyłości. Widoczne żebra nie są oznaką niedożywienia, lecz naturalną cechą budowy rasy.
Profilaktyka zdrowotna:
- Regularne wizyty kontrolne u weterynarza (minimum raz w roku)
- Aktualne szczepienia ochronne
- Odrobaczanie zgodnie z zaleceniami weterynarza
- Ochrona przed pasożytami zewnętrznymi (kleszcze, pchły)
- Dbałość o higienę jamy ustnej
Szczególna uwaga: Ze względu na niską zawartość tłuszczu podskórnego, Charty hiszpańskie wymagają specjalnego podejścia podczas zabiegów weterynaryjnych – mogą być bardziej wrażliwe na niektóre leki, szczególnie anestetyki. Zawsze należy informować weterynarza o rasie psa.
Przy właściwej opiece, odpowiedniej diecie i regularnej aktywności fizycznej Chart hiszpański może cieszyć się długim, zdrowym życiem u boku swojej rodziny.
Pielęgnacja Charta hiszpańskiego należy do najmniej wymagających wśród wszystkich ras psów, co czyni go atrakcyjnym wyborem dla osób preferujących proste i szybkie zabiegi pielęgnacyjne.
Szczotkowanie sierści:
Krótka, gładka i delikatna sierść Galgo wymaga minimalnej pielęgnacji. Wystarczy szczotkowanie raz w tygodniu miękką szczotką lub gumową rękawicą, aby:
- Usunąć martwe włosy
- Stymulować krążenie krwi w skórze
- Rozłożyć naturalne olejki po całej długości sierści
- Utrzymać połysk i zdrowy wygląd
Charty hiszpańskie nie linieją intensywnie i nie wymagają trymowania ani strzyżenia.
Kąpiele:
Ze względu na wrażliwą skórę i krótką sierść, kąpiele powinny być rzadkie – tylko w razie rzeczywistej potrzeby, gdy pies jest bardzo brudny lub ma nieprzyjemny zapach. Zalecenia:
- Używać łagodnych szamponów dedykowanych psom o wrażliwej skórze
- Temperatura wody powinna być letnia
- Po kąpieli dokładnie osuszyć psa ręcznikiem, w zimniejsze dni można użyć suszarki na niskiej temperaturze
- Częstotliwość: raz na 2-3 miesiące lub rzadziej
Uszy:
Regularnie kontrolować czystość uszu (raz w tygodniu), zwracając uwagę na:
- Nieprzyjemny zapach
- Nadmierną ilość woskowiny
- Zaczerwienienie lub podrażnienie
Czyścić delikatnym płynem do czyszczenia uszu psów i wacikiem, nie wkładając go zbyt głęboko.
Pazury:
Przycinać w miarę potrzeby (zazwyczaj co 3-4 tygodnie), jeśli nie ścierają się naturalnie podczas spacerów. Zbyt długie pazury mogą powodować dyskomfort i problemy z chodzeniem.
Zęby:
Regularne czyszczenie zębów (idealnie codziennie, minimum 2-3 razy w tygodniu) zapobiega:
- Tworzeniu się kamienia nazębnego
- Chorobom dziąseł
- Nieprzyjemnemu zapachowi z pyska
Można również stosować specjalne gryzaki dentystyczne.
Ochrona przed zimnem:
W chłodniejsze dni (poniżej 10°C) zalecane jest ubieranie psa w sweterek lub płaszcz ochronny podczas spacerów.
Dzięki tym prostym zabiegom Chart hiszpański zachowa zdrowy wygląd, komfort i świetną kondycję przez długie lata.
Chart hiszpański to rasa wymagająca dużej ilości ruchu i aktywności fizycznej, co wynika bezpośrednio z jej myśliwskiego przeznaczenia i budowy ciała stworzonej do szybkiego biegu. Odpowiednie zaspokojenie potrzeb ruchowych jest kluczowe dla zdrowia fizycznego i psychicznego tego psa.
Codzienne wymagania:
Galgo potrzebuje minimum 60-90 minut aktywności dziennie, przy czym czas ten powinien być podzielony na kilka sesji. Idealna rutyna obejmuje:
- Poranny spacer (30-40 minut)
- Popołudniowy spacer (30-40 minut)
- Sesja biegania lub intensywnej zabawy (20-30 minut)
Rodzaje aktywności:
Bieganie: To naturalne zachowanie Charta hiszpańskiego i jego największa pasja. Doskonale sprawdzają się:
- Bieganie swobodne na bezpiecznym, ogrodzonym terenie
- Wybiegi dla psów
- Szerokie otwarte przestrzenie (pola, łąki)
- Bieganie przy rowerze (tylko dla dorosłych psów, stopniowo zwiększając dystans)
Spacery: Długie spacery w różnorodnym terenie zapewniają nie tylko ruch, ale także stymulację zmysłów. Warto urozmaicać trasy, aby dostarczyć nowych bodźców.
Zabawy:
- Aportowanie (choć nie wszystkie osobniki mają do tego naturalne predyspozycje)
- Gonitwy z innymi psami (najlepsza zabawa dla Galgo!)
- Zabawy z zabawkami do ciągnięcia
UWAGA - Zasady bezpieczeństwa:
- NIE puszczać bez smyczy w niezabezpieczonym terenie – silny instynkt łowiecki może spowodować, że pies pogoni za poruszającym się obiektem i oddali się na bardzo dużą odległość
- Bezpieczne bieganie tylko na ogrodzonych terenach lub na smyczy treningowej
- Unikać intensywnego wysiłku w upalne dni (ryzyko przegrzania)
- W zimne dni używać odzieży ochronnej
- Stopniowo zwiększać intensywność ćwiczeń u młodych psów (pełny rozwój około 18 miesięcy)
Stymulacja mentalna:
Oprócz ruchu fizycznego, Chart hiszpański potrzebuje także aktywności umysłowej:
- Zabawy węchowe (szukanie smakołyków)
- Proste zabawy logiczne
- Trening posłuszeństwa
- Nauka nowych sztuczek
Warunki mieszkaniowe:
Galgo najlepiej czuje się w domu z ogrodem, gdzie może swobodnie poruszać się i wypoczywać na świeżym powietrzu. Może mieszkać także w mieszkaniu, pod warunkiem zapewnienia odpowiedniej ilości codziennej aktywności na zewnątrz.
Regularny, odpowiednio zaplanowany ruch to klucz do szczęśliwego, zdrowego i zrównoważonego Charta hiszpańskiego. Pies, który nie otrzymuje wystarczającej ilości aktywności, może rozwijać problemy behawioralne takie jak nadmierna nerwowość, destrukcyjność czy nadpobudliwość.
Szkolenie Charta hiszpańskiego wymaga cierpliwości, delikatności i zrozumienia specyfiki tej rasy. Mimo inteligencji i chęci współpracy, Galgo różni się podejściem do treningu od typowych ras pasterskich czy retrieversów, co wynika z jego niezależnej natury myśliwskiej.
Podstawowe zasady:
Pozytywne wzmocnienie: Charty hiszpańskie są psami wrażliwymi, które źle reagują na surowe metody treningowe. Najskuteczniejsze są:
- Nagrody smakołykowe za dobrze wykonane polecenia
- Pochwały głosem o ciepłym, przyjaznym tonie
- Pieszczoty jako forma nagrody
- Zabawa z ulubioną zabawką
Konsekwencja: Zasady powinny być jasne i niezmienne. Wszyscy członkowie rodziny muszą stosować te same polecenia i oczekiwania.
Krótkie sesje: Treningi powinny trwać 10-15 minut, kilka razy dziennie. Galgo mogą się znudzić długimi, monotonnymi sesjami.
Podstawowe komendy:
Rozpocznij od nauczenia podstawowych poleceń:
- Siad – komenda podstawowa, łatwa do opanowania
- Leżeć – pomocna w uspokajaniu psa
- Zostań – ważna dla bezpieczeństwa
- Do mnie – kluczowa komenda, wymaga intensywnego treningu ze względu na silny instynkt łowiecki
- Zostaw – zapobiega podniesieniu niebezpiecznych przedmiotów
Socjalizacja:
Wczesna i właściwa socjalizacja (od 8-16 tygodnia życia) jest krytycznie ważna:
- Kontakt z różnymi ludźmi (dziećmi, dorosłymi, osobami starszymi)
- Spotkania z innymi psami różnych rozmiarów i ras
- Oswajanie z różnymi środowiskami (miasto, park, las)
- Przyzwyczajanie do różnych dźwięków (ruch uliczny, głośne odgłosy)
- Poznawanie innych zwierząt (koty, ptaki) – pod kontrolą i stopniowo
Wyzwania treningowe:
Silny instynkt łowiecki: Największe wyzwanie w szkoleniu Galgo. Wymaga:
- Intensywnego treningu przypominania w bezpiecznym, ogrodzonym terenie
- Używania długiej linki treningowej na początku nauki
- Wysokowartościowych nagród podczas ćwiczeń
- Cierpliwości – pełne opanowanie może zająć miesiące lub lata
Niezależność: Galgo może wydawać się uparty – to nie nieposłuszeństwo, lecz naturalna cecha rasy myśliwskiej. Wymaga to od trenera:
- Większej cierpliwości niż przy innych rasach
- Kreatywności w motywowaniu psa
- Akceptacji pewnych ograniczeń rasy
Psy adoptowane:
Wiele Chartów hiszpańskich trafia do domów jako adopcje z trudną przeszłością. W takich przypadkach:
- Daj psu czas na zaadaptowanie się (nawet kilka miesięcy)
- Nie forsuj kontaktu – pozwól mu przychodzić do ciebie
- Buduj zaufanie przez konsekwentną, delikatną opiekę
- Rozważ wsparcie behawiorysty lub trenera specjalizującego się w psach ze schronisk
- Akceptuj, że niektóre lęki mogą pozostać na zawsze
Zabawy umysłowe:
Stymulacja intelektualna wspiera proces szkolenia:
- Zabawy węchowe (ukryte smakołyki)
- Proste puzzle dla psów
- Nauka nowych sztuczek
- Zmienianie tras spacerowych
Pamiętaj: Chart hiszpański to nie owczarek niemiecki czy labrador. Ma własną osobowość i tempo uczenia się. Z odpowiednim podejściem, cierpliwością i miłością stanie się posłusznym i oddanym towarzyszem, choć zachowa swoją niezależną naturę.
Prawidłowe odżywianie Charta hiszpańskiego jest kluczowym elementem dbania o jego zdrowie, kondycję i długowieczność. Ze względu na szczupłą budowę ciała i aktywny tryb życia, dieta musi być odpowiednio zbilansowana i dostosowana do indywidualnych potrzeb psa.
Podstawowe zasady żywienia:
Wysokiej jakości karma: Wybieraj karmę premium lub super premium, która zawiera:
- Białko wysokiej jakości (mięso jako pierwszy składnik) – minimum 25-30% dla psów dorosłych
- Zdrowe tłuszcze – źródło energii i wsparcie dla skóry oraz sierści (omega-3 i omega-6)
- Węglowodany złożone – zapewniają długotrwałą energię (ryż, owies, słodkie ziemniaki)
- Witaminy i minerały – wspierają prawidłowe funkcjonowanie organizmu
Rozmiar porcji: Zależy od:
- Wagi psa (zwykle 25-30 kg)
- Wieku (szczenięta, psy dorosłe, seniorzy mają różne potrzeby)
- Poziomu aktywności (bardzo aktywne Galgo potrzebują więcej kalorii)
- Indywidualnego metabolizmu
Typowa dzienna porcja dla dorosłego, aktywnego Charta hiszpańskiego to około 300-400 gramów suchej karmy, podzielona na 2 posiłki.
Częstotliwość karmienia:
- Szczenięta (2-6 miesięcy): 3-4 posiłki dziennie
- Młode psy (6-12 miesięcy): 2-3 posiłki dziennie
- Psy dorosłe (powyżej 12 miesięcy): 2 posiłki dziennie (rano i wieczorem)
- Seniorzy (powyżej 8 lat): 2 posiłki dziennie, możliwa karma dla psów starszych
WAŻNE – Zapobieganie skręceniu żołądka:
Ze względu na głęboką klatkę piersiową, Charty są narażone na skręcenie żołądka. Aby minimalizować ryzyko:
- Podawaj jedzenie w spokojnym otoczeniu
- Podziel dzienny posiłek na 2-3 mniejsze porcje
- Unikaj intensywnego wysiłku 1-2 godziny przed i po posiłku
- Nie pozwalaj pić dużych ilości wody od razu po jedzeniu
- Rozważ zastosowanie miski spowalniającej jedzenie
Świeża woda:
Dostęp do czystej, świeżej wody przez cały dzień jest absolutnie kluczowy, szczególnie dla aktywnych psów. Wymieniaj wodę minimum raz dziennie, w upalne dni częściej.
Co UNIKAĆ:
- Resztki ze stołu – mogą prowadzić do problemów trawiennych, otyłości i wybrzydzania
- Tłuste potrawy – obciążają trzustkę
- Kości gotowane – mogą się łamać i powodować udławienie lub perforację jelit
- Toksyczne produkty: czekolada, winogrona, rodzynki, cebula, czosnek, ksylitol, awokado, alkohol
- Nadmierne przekąski – mogą prowadzić do nadwagi
Przekąski i smakołyki:
Mogą stanowić maksymalnie 10% dziennej podaży kalorii. Najlepsze opcje:
- Kawałki surowej marchewki lub jabłka (bez pestek)
- Specjalistyczne smakołyki dla psów
- Suszone mięso bez dodatków
- Naturalne gryzaki dentystyczne
Szczególne przypadki:
Psy adoptowane z niedowagą: Wiele Galgo ze schronisk ma niedobór masy ciała. Nie należy karmić ich nadmiernie od razu – stopniowo zwiększaj porcje, konsultując się z weterynarzem. Stosuj karmę wysokoenergetyczną.
Alergie pokarmowe: Jeśli zauważysz objawy (swędzenie, problemy skórne, zaburzenia trawienne), skonsultuj się z weterynarzem. Może być konieczna dieta eliminacyjna lub karma hipoalergiczna.
Seniorzy: Starsze psy (powyżej 8 lat) mogą potrzebować karmy dla seniorów o obniżonej kaloryczności i zwiększonej zawartości składników wspierających stawy.
Monitorowanie kondycji:
Regularnie kontroluj wagę i kondycję psa:
- Żebra powinny być wyczuwalne pod cienką warstwą tłuszczu
- Talia powinna być wyraźnie zaznaczona (widok z góry)
- Brzuch lekko podciągnięty (widok z boku)
Pamiętaj, że Charty hiszpańskie są naturalnie szczupłe – widoczne żebra nie zawsze oznaczają niedowagę!
Konsultacje weterynaryjne:
Regularnie (raz w roku lub częściej) przeprowadzaj kontrole u weterynarza, który pomoże dostosować dietę do aktualnych potrzeb Twojego psa. Każda nagła zmiana wagi, apetytu czy zachowania wymaga wizyty u specjalisty.
Właściwe odżywianie to inwestycja w długie, zdrowe i szczęśliwe życie Twojego Charta hiszpańskiego!
Cechy charakterystyczne
Zalety
- Łagodne i zrównoważone usposobienie
- Wierny i silnie przywiązany do rodziny
- Wyjątkowe zdolności biegowe i wysoka szybkość
- Elegancki i szlachetny wygląd
- Minimalne wymagania pielęgnacyjne
- Spokojny w środowisku domowym
- Odpowiedni dla życia w mieszkaniu
- Cichy – rzadko szczeka
Wady
- Wymaga dużo przestrzeni do biegania i regularnej aktywności
- Silny instynkt łowiecki – nie można puszczać bez smyczy
- Wymaga wczesnej socjalizacji z innymi zwierzętami
- Wrażliwy na niskie temperatury – potrzebuje odzieży zimowej
- Może być nieufny wobec obcych
- Rehabilitacja psów adoptowanych wymaga cierpliwości i czasu
- Może wydawać się uparty podczas treningu
Oceny behawioralne
Historia rasy
Historia Charta hiszpańskiego jest fascynującą opowieścią sięgającą tysięcy lat wstecz, łączącą starożytne cywilizacje, średniowieczną Europę i współczesność. To jedna z najstarszych ras chartów, której korzenie gubią się w mrokach prehistorii.
Starożytne początki:
Galgo español wywodzi się najprawdopodobniej od starożytnych chartów azjatyckich, które dotarły na Półwysep Iberyjski na długo przed erą rzymską. Dokładna data ich przybycia pozostaje nieznana, choć przypuszcza się, że mogło to nastąpić już około 1000 roku p.n.e. za sprawą Fenicjan lub Celtów.
W czasach rzymskich rasa była już dobrze znana i ceniona. Rzymscy pisarze wspominali o wyjątkowych chartach hiszpańskich, wykorzystywanych do polowania na zające i króliki na otwartych terenach stepowych i równinnych charakterystycznych dla Półwyspu. Przez stulecia psy te adaptowały się do lokalnych warunków, rozwijając specyficzne cechy morfologiczne i temperamentalne.
Średniowiecze i złota era:
W okresie średniowiecza Chart hiszpański zyskał ogromną popularność wśród hiszpańskiej szlachty i arystokracji. Polowanie z chartami było ulubionym sportem i przywilejem wyższych klas społecznych. Ksiądz archiprezbiter z Hity (Juan Ruiz), słynny hiszpański poeta z XIV wieku, w swoim arcydziele Księga dobrej miłości pisał: Zając, który ucieka, wkrótce zostaje złapany w pogoni przez charta, dowodząc tym samym pierwotnego i tradycyjnego przeznaczenia rasy.
Eksport i wpływ na inne rasy:
W XVI, XVII i XVIII wieku Charty hiszpańskie były masowo eksportowane do innych krajów europejskich, szczególnie do Anglii i Irlandii. Tam wykorzystywano je do krzyżówek z lokalnymi rasami, co miało fundamentalne znaczenie dla rozwoju innych ras chartów.
Galgo español jest jednym z przodków słynnego Charta angielskiego (Greyhound). Hiszpańskie charty dostarczyły genetycznej bazy dla selekcji i aklimatyzacji angielskich odpowiedników, zachowując przy tym charakterystyczne cechy rasowe, które stały się fundamentem ich hodowli.
Upadek i okrucieństwo:
W XX i XXI wieku los Chartów hiszpańskich w ich ojczyźnie stał się źródłem międzynarodowego zgorszenia. Pomimo swojej długiej i szlachetnej historii, psy te zaczęły być masowo wykorzystywane do komercyjnych polowań na zające, często w warunkach skrajnie niehumanitarnych.
Po zakończeniu sezonu łowieckiego (zwykle w lutym) tysiące Galgo są:
- Porzucane na ulicach lub w lasach
- Zabijane w okrutny sposób (wieszanie, topienie, zastrzelenie)
- Oddawane do przepełnionych schronisk
- Pozostawiane bez opieki weterynaryjnej mimo urazów
Praktyka ta, znana jako galgueros (od hiszpańskiego określenia myśliwych używających chartów), wstrząsnęła społecznością miłośników psów na całym świecie i doprowadziła do powstania licznych organizacji ratunkowych.
Ruch ratunkowy i adopcje międzynarodowe:
Od lat 90. XX wieku intensywnie rozwijają się organizacje non-profit dedykowane ratowaniu Chartów hiszpańskich:
- SOS Galgos (Hiszpania)
- Galgos del Sol (Hiszpania/międzynarodowe)
- Galgo Rescue International Network (GRIN)
- Wiele organizacji w Niemczech, Belgii, Holandii, Francji, Wielkiej Brytanii i innych krajach
Dzięki tym organizacjom tysiące Galgo znajdują kochające domy w całej Europie i na świecie. Ruch adopcyjny doprowadził do wzrostu świadomości na temat tej rasy oraz jej wyjątkowych cech jako psa towarzyszącego.
Współczesność:
Dziś Chart hiszpański jest coraz bardziej doceniany jako pies rodzinny i towarzyszący. Jego łagodne usposobienie, niskie wymagania pielęgnacyjne i przywiązanie do opiekunów sprawiają, że zyskuje popularność w krajach europejskich. Jednocześnie trwa walka o zmianę prawa w Hiszpanii i edukację społeczeństwa, aby położyć kres okrutnym praktykom.
Historia Charta hiszpańskiego to opowieść o rasie, która przetrwała tysiąclecia, wpłynęła na rozwój innych ras, ale także doświadczyła ogromnego cierpienia. Jednocześnie to dowód na siłę miłości do zwierząt i zdolność ludzi do walki o ich prawa i godność. Każde adoptowane Galgo to zwycięstwo nad okrucieństwem i nowy rozdział w jego długiej, szlachetnej historii.



