
Whippet
Grupa FCI
10• FCI 162
Rozmiar
Średnie
Kraj Pochodzenia
GB
Wysokość
44-51 cm
Waga
10-15 kg
Długość Życia
12-15 lat
Temperament
Przegląd
Whippet, znany jako chart angielski, to rasa o harmonijnej budowie łączącej moc mięśniową z wyjątkową elegancją i gracją. Pomimo niewielkich rozmiarów – osiągają wysokość 44-51 cm w kłębie – ich sylwetka emanuje siłą i wytrzymałością, które czynią je wyjątkowymi reprezentantami grupy chartów krótkowłosych. Ta rasa, wywodząca się z Wielkiej Brytanii, pierwotnie służyła do polowań na małą zwierzynę, wykorzystując zarówno swój doskonały wzrok, jak i imponującą szybkość. Dzięki tym cechom Whippety stały się jednymi z najbardziej cenionych psów myśliwskich w swojej kategorii.
Charakterystyczna dla tej rasy jest krótka i przylegająca sierść, która nie wymaga intensywnej pielęgnacji – prawdziwe błogosławieństwo dla zabieganych właścicieli. Co więcej, różnorodność umaszczenia tej rasy jest niemal nieograniczona, obejmując wszelkie możliwe kolory i ich kombinacje (z wyjątkiem umaszczenia merle), co sprawia, że każdy whippet jest wyjątkowy i niepowtarzalny. Ich muskularna, ale smukła sylwetka to efekt wieloletniego celowego doboru, który miał na celu stworzenie psa zbudowanego do szybkiego biegu i pracy.
Whippety znane są ze swojego łagodnego usposobienia oraz wyjątkowej czułości wobec właścicieli. Ich zrównoważony temperament i głęboko zakorzeniona towarzyska natura przyciągają miłośników psów na całym świecie. Choć mogą wydawać się nieco nieśmiałe lub powściągliwe wobec obcych, po nawiązaniu więzi szybko okazują zaufanie i stają się doskonałymi, oddanymi towarzyszami. Ich inteligencja oraz naturalna chęć do współpracy czynią je stosunkowo łatwymi do trenowania, wymagają jednak podejścia opartego na pozytywnym wzmocnieniu, zrozumieniu i wzajemnym szacunku. Właściciele powinni być przygotowani na regularne spacery i różnorodne aktywności fizyczne, by w pełni zaspokoić ich wrodzone potrzeby ruchowe.
Mimo delikatnego, wręcz arystokratycznego wyglądu, Whippety to niezwykle dynamiczne i wytrzymałe psy. Wymagają przestrzeni do swobodnego biegania, co czyni je idealnymi kompanami dla aktywnych rodzin, które cenią ruch na świeżym powietrzu. Ich zdolność przystosowania się do życia w mieście sprawia, że mogą mieszkać w apartamentach, pod warunkiem że mają zapewniony codzienny dostęp do intensywnych aktywności na zewnątrz. Historia tej rasy sięga XVII wieku, kiedy to były hodowane przede wszystkim przez angielskich górników do szybkiego polowania na króliki i innych małych zwierząt. Z czasem zyskały ogromną popularność jako psy towarzyszące, idealne zarówno dla rodzin z dziećmi, jak i osób starszych szukających spokojnego, ale aktywnego kompana. Zachęcamy do dalszej lektury, aby odkryć więcej o zdrowiu, codziennej pielęgnacji, metodach treningu i fascynującej historii tej niezwykłej i uniwersalnej rasy.
Whippety to średniej wielkości charty krótkowłose o długim, smukłym ciele, które emanuje zarówno elegancją, jak i niewątpliwą siłą fizyczną. Ich głowa jest długa i wąska, z płaską czaszką tapezującą się w kierunku kufy oraz z lekko zaznaczonym stopem. Oczy mają owalny kształt, są błyszczące i pełne życia, z bardzo żywym, uważnym wyrazem, który odzwierciedla ich naturalną inteligencję i czujność. Nos jest zazwyczaj czarny, choć u psów w kolorze niebieskim dopuszcza się odcień niebieskowy, a u kremowych i innych rozcieńczonych kolorów może być brązowy. W przypadku psów białych lub o umaszczeniu pstrokatym dopuszczalny jest nos motylkowaty.
Uszy whippetów są małe, delikatnej faktury, w charakterystycznym kształcie płatka róży, co dodaje im wyjątkowego uroku i podkreśla ich arystokratyczny wygląd. Szyja jest długa, dobrze umięśniona i elegancko wysklepiona, co jeszcze bardziej podkreśla ich grację. Grzbiet jest szeroki, mocno umięśniony i dość długi, a linia grzbietowa wykazuje elegancki łuk nad lędźwiami, choć pies nie powinien sprawiać wrażenia garbonego. Klatka piersiowa jest głęboka z wyraźnie zarysowanym mostkiem, a żebra są dobrze wysklepione.
Ogon whippeta jest długi, zwężający się ku końcowi, bez ozdobnego włosa (pióra), i podczas ruchu unosi się delikatnie do góry w łagodnym łuku, nigdy jednak nie powinien być noszony nad grzbietem. Sierść jest krótka, gładka i mocno przylegająca do ciała, co sprawia, że pielęgnacja jest niezwykle prosta. Umaszczenie może być praktycznie dowolne – wszystkie kolory i ich kombinacje są akceptowane, z wyjątkiem wzoru merle (marmurkowego). Ogólna sylwetka whippeta to perfekcyjna harmonia mięśni, elegancji i funkcjonalności, tworząca obraz psa zbudowanego do szybkości, ale zachowującego wdzięk i proporcje.
Whippety to psy o łagodnym i niezwykle zrównoważonym temperamencie, które idealnie sprawdzają się w roli psów towarzyszących. Są znane ze swojego przyjaznego, delikatnego usposobienia oraz głębokiej czułości w stosunku do swoich właścicieli, co czyni je doskonałymi towarzyszami dla całych rodzin, w tym dla rodzin z dziećmi. Choć mogą być nieco nieśmiałe lub powściągliwe wobec nieznajomych osób, po nawiązaniu zaufania i bliższej więzi stają się niezwykle towarzyskie, lojalne i oddane.
Ich wysoka inteligencja sprawia, że są stosunkowo łatwe do trenowania, a ich naturalna chęć do współpracy pozwala na nawiązywanie silnych, opartych na zaufaniu więzi z opiekunami. Whippety są również znane ze swojej umiarkowanej zabawowości, szczególnie w młodym wieku, kiedy to chętnie bawią się z innymi psami i angażują się w różnorodne aktywności. W miarę dorastania mogą stawać się bardziej spokojne i wyważone, jednak ich wrodzona potrzeba ruchu i biegu pozostaje niezmieniona przez całe życie.
Co ciekawe, whippety są dość cichymi psami i rzadko szczekają bez powodu, co czyni je idealnymi kandydatami do życia w mieszkaniach i zabudowie zwartej. Ich zachowanie w stosunku do dzieci jest zazwyczaj bardzo pozytywne – ich delikatne i cierpliwe usposobienie sprawia, że są tolerancyjne wobec maluchów, choć jak z każdą rasą, zaleca się nadzór podczas interakcji. Warto jednak pamiętać, że whippety potrzebują regularnych, długich spacerów i możliwości swobodnego biegu, aby zapobiec problemom behawioralnym wynikającym z nadmiaru zgromadzonej energii.
Whippety są również stosunkowo dobrze zsocjalizowane z innymi zwierzętami domowymi, w tym z kotami – szczególnie jeśli wychowywały się razem od szczenięcia – co czyni je wszechstronnymi i elastycznymi towarzyszami dla różnorodnych typów gospodarstw domowych. Ich naturalne instynkty łowieckie mogą jednak czasami ujawnić się podczas spacerów, dlatego warto zachować czujność w pobliżu małych zwierząt.
Whippety są generalnie zdrowymi i odpornymi psami, z przeciętną długością życia wynoszącą od 12 do 15 lat, choć wiele osobników przy odpowiedniej opiece żyje jeszcze dłużej. Mimo ich delikatnego, smukłego wyglądu, są to psy stosunkowo silne fizycznie i odporne na wiele chorób, jednak ich krótka sierść sprawia, że są szczególnie wrażliwe na ekstremalne warunki pogodowe, zwłaszcza na zimno i wilgoć. W chłodne dni zdecydowanie zaleca się dodatkową ochronę termiczną w postaci psich kurtek czy swetrów, aby uniknąć przeziębiania i dyskomfortu.
Chociaż whippety nie mają tendencji do otyłości – wręcz przeciwnie, ich metabolizm jest bardzo efektywny – ich aktywność fizyczna powinna być regularna i intensywna, aby utrzymać je w optymalnej kondycji mięśniowej i zdrowotnej. Do najczęstszych problemów zdrowotnych, które mogą dotykać tę rasę, należą piroplazmoza (babeszjoza przenoszona przez kleszcze), problemy żołądkowo-jelitowe (w tym wrażliwy układ trawienny), oraz niektóre choroby hormonalne, takie jak zapalenie macicy (pyometra) u suk.
Właściciele powinni być czujni na wszelkie objawy chorób, takie jak apatia, brak apetytu, wymioty czy trudności w oddawaniu moczu, i regularnie konsultować się z weterynarzem, aby zapewnić swojemu psu długie, zdrowe i szczęśliwe życie. Zalecane są także regularne badania profilaktyczne, szczepienia zgodne z kalendarzem oraz skuteczna ochrona przed pasożytami zewnętrznymi i wewnętrznymi. Whippety mogą być również wrażliwe na niektóre leki, zwłaszcza anestetyki, ze względu na niski procent tkanki tłuszczowej, dlatego warto informować weterynarza o specyfice tej rasy.
Pielęgnacja whippetów jest niezwykle prosta i nieskomplikowana, co czyni je atrakcyjnymi dla osób, które nie mają dużo czasu ani doświadczenia w zaawansowanych zabiegach pielęgnacyjnych. Ich krótka, gładka i przylegająca sierść wymaga jedynie minimalnego czesania – zazwyczaj wystarczy szczotkowanie raz w tygodniu miękką szczotką lub rękawicą gumową, aby usunąć martwe włosy i utrzymać zdrowy wygląd skóry. W okresach intensywniejszego linienia, które występują wiosną i jesienią, warto zwiększyć częstotliwość szczotkowania do 2-3 razy w tygodniu, aby skutecznie kontrolować wypadanie sierści.
Whippety są naturalnie bardzo czystymi psami, które często same dbają o swoją higienę poprzez wylizywanie się, co sprawia, że nie wymagają częstego kąpania. Zazwyczaj kąpiel raz na kilka miesięcy lub w razie potrzeby (np. po zabrudzeniu podczas spaceru) jest całkowicie wystarczająca. Zbyt częste mycie może prowadzić do wysuszenia skóry i utraty naturalnych olejków ochronnych, dlatego zaleca się stosowanie delikatnych, dedykowanych szamponów dla psów o wrażliwej skórze.
Niemniej jednak, regularna kontrola uszu i oczu jest kluczowa, aby zapewnić odpowiednią higienę i zapobiec infekcjom. Uszy należy regularnie sprawdzać pod kątem zaczerwienień, nieprzyjemnego zapachu czy nadmiaru woskowiny, a w razie potrzeby delikatnie czyścić wilgotnymi chusteczkami przeznaczonymi do higieny uszu psów. Właściciele powinni również dbać o odpowiednią pielęgnację pazurów – jeśli nie są naturalnie ścierane podczas spacerów, należy je regularnie przycinać, ponieważ zbyt długie pazury mogą być niewygodne, prowadzić do nieprawidłowego chodu, a nawet do kontuzji.
Dodatkowo warto zwrócić uwagę na higienę zębów – regularne szczotkowanie zębów specjalną szczoteczką i pastą dla psów pomoże zapobiec kamienia nazębnemu i chorobom przyzębia. Ogólnie rzecz biorąc, whippety są jednymi z najmniej wymagających ras pod względem pielęgnacji, co czyni je idealnymi dla zapracowanych właścicieli oraz osób rozpoczynających swoją przygodę z psami.
Whippety to psy, które potrzebują regularnej i intensywnej aktywności fizycznej, aby być zdrowymi, szczęśliwymi i zrównoważonymi emocjonalnie. Ich wrodzona potrzeba biegu i wysoka energia sprawiają, że idealnie nadają się do aktywnego stylu życia i współpracy z właścicielami, którzy sami lubią spędzać czas na świeżym powietrzu. Whippety zdecydowanie wymagają co najmniej jednego długiego spaceru dziennie, trwającego minimum 45-60 minut, a także dodatkowego czasu na swobodne bieganie w bezpiecznym, ogrodzonym środowisku, takim jak wybieg dla psów czy ogrodzone podwórko.
Właściciele powinni zapewnić im możliwość uczestnictwa w różnorodnych aktywnościach, takich jak bieganie obok roweru (u dorosłych psów), zabawy w aportowanie piłek i frisbee, czy regularne wyścigi. Whippety są również doskonałymi kandydatami do zaawansowanych sportów kynologicznych, takich jak lure coursing (wyścigi za mechanicznym zajęcem), wyścigi torowe, a nawet agility, które pozwalają im w pełni wykorzystać swoje naturalne umiejętności biegowe, zwinność i instynkt pogoni.
Ważne jest, aby nie ignorować ich potrzeb ruchowych, ponieważ brak wystarczającej aktywności fizycznej może prowadzić do szeregu problemów behawioralnych (takich jak niszczenie mebli, nadmierne szczekanie czy niespokojne zachowanie) oraz problemów zdrowotnych, w tym otyłości i osłabienia mięśni. Whippety mają tendencję do gromadzenia energii, która musi być regularnie rozładowywana poprzez intensywny wysiłek fizyczny.
Właściciele powinni również pamiętać o stymulacji umysłowej, co można osiągnąć poprzez interaktywne zabawy, treningi posłuszeństwa, szukanie ukrytych smakołyków czy zaawansowane zabawy węchowe, które angażują psa zarówno fizycznie, jak i psychicznie. Połączenie ruchu fizycznego i wyzwań intelektualnych sprawia, że whippet jest szczęśliwym, zdrowym i dobrze zbalansowanym psem, który stanowi przyjemność dla całej rodziny.
Trening whippetów może być prawdziwą przyjemnością, ale wymaga cierpliwości, konsekwencji i głębokiego zrozumienia ich delikatnej natury. Te psy są inteligentne i potrafią szybko przyswajać nowe komendy oraz złożone sekwencje zachowań, jednak ich wrażliwy charakter sprawia, że należy bezwzględnie unikać surowych, karnych metod szkoleniowych, które mogą je przestraszyć i zniechęcić do współpracy. Zamiast tego, właściciele powinni skupić się na pozytywnym wzmocnieniu, nagradzając psa smakołykami, pochwałami słownymi i zabawą za każde prawidłowe zachowanie.
Ważne jest, aby rozpocząć szkolenie od jak najmłodszego wieku, najlepiej już w okresie szczenięcym, ustalając jasne zasady, granice i rutynę, aby uniknąć rozwoju niepożądanych nawyków. Wczesna socjalizacja jest kluczowa – szczenię powinno być wystawiane na różnorodne bodźce, takie jak nowi ludzie, inne psy, różne otoczenia i dźwięki, aby wyrosło na pewnego siebie, zrównoważonego dorosłego psa.
Whippety reagują najlepiej na szkolenie oparte na zaufaniu i współpracy, a nie na dominacji czy sile. Warto również zainwestować w profesjonalne zajęcia grupowe dla szczeniąt, które nie tylko uczą podstawowych komend, ale także pomagają w socjalizacji z innymi psami. Regularne, ale krótkie sesje treningowe (10-15 minut), które są zabawne i urozmaicone, pomogą utrzymać uwagę psa i uczynią proces nauki bardziej efektywnym i przyjemnym dla obu stron.
Ze względu na ich silny instynkt pogoni, szczególnie ważne jest nauczenie whippeta solidnego przywołania (komenda Tutaj lub Do mnie), zanim pozwoli się mu na swobodne bieganie bez smyczy. Warto również pamiętać, że whippety mogą być lekko uparte i niezależne, dlatego konsekwencja i powtarzanie są kluczem do sukcesu. Z odpowiednim podejściem opartym na pozytywnych metodach, whippet staje się doskonale wyszkolonym, posłusznym i radosnym towarzyszem.
Dieta whippetów powinna być dobrze zbilansowana, pełnowartościowa i starannie dostosowana do ich poziomu aktywności fizycznej, wieku, stanu zdrowia oraz indywidualnych potrzeb metabolicznych. Psy tej rasy mają tendencję do bycia naturalnie szczupłymi, z niskim procentem tkanki tłuszczowej i dobrze widoczną muskulaturą, dlatego niezwykle ważne jest, aby ich dieta dostarczała wszystkich niezbędnych składników odżywczych, które pozwolą utrzymać je w optymalnej kondycji zdrowotnej i fizycznej.
Właściciele powinni wybierać wysokiej jakości karmy komercyjne (suche lub mokre), które zawierają odpowiednią ilość białka zwierzęcego (minimum 25-30% w przypadku psów dorosłych), zdrowych tłuszczów (10-15%) oraz węglowodanów pochodzących z pełnoziarnistych zbóż, warzyw i owoców. Zazwyczaj dieta dla dorosłego whippeta powinna opierać się na wysokiej jakości białku zwierzęcym pochodzącym z mięsa (kurczak, indyk, wołowina, ryby), które jest kluczowe dla budowy i regeneracji mięśni, oraz zdrowych tłuszczach, które dostarczają energii niezbędnej do ich aktywnego trybu życia.
Ważne jest, aby unikać nadwagi, która choć rzadka u tej rasy, może obciążać stawy i prowadzić do problemów zdrowotnych. Właściciele powinni regularnie kontrolować wagę i kondycję psa, oceniając wizualnie i dotykając żeber – powinny być wyczuwalne, ale niezbyt widoczne. Ilość karmy należy dostosowywać do poziomu aktywności – aktywne psy sportowe będą wymagać większych porcji niż psy o mniej aktywnym stylu życia.
Woda powinna być zawsze dostępna, świeża i w czystej misce, szczególnie po intensywnym wysiłku fizycznym. Dodatkowe przekąski, takie jak suszone mięso, warzywa (marchew, ogórek) czy specjalne przysmaki dla psów, można stosować jako nagrody podczas treningu lub zabawy, ale powinny stanowić nie więcej niż 10% dziennej porcji kalorii. Należy bezwzględnie unikać karmienia psa resztkami ze stołu, słodyczami, czekoladą, cebulą, czosnkiem i innymi produktami toksycznymi dla psów, ponieważ może to prowadzić do poważnych problemów z trawieniem, zatruć, a nawet zagrożenia życia.
W przypadku szczeniąt i młodych psów zaleca się karmę dedykowaną dla szczeniąt ras średnich, która wspiera prawidłowy rozwój kości, stawów i mięśni. Starsze whippety mogą wymagać karmy senior, dostosowanej do ich wolniejszego metabolizmu i zmieniających się potrzeb zdrowotnych.
Cechy charakterystyczne
Zalety
- Łagodny i zrównoważony temperament
- Minimalne potrzeby pielęgnacyjne
- Wysoka inteligencja i łatwość w treningu
- Doskonały towarzysz dla aktywnych rodzin
- Cichy i rzadko szczeka
- Przyjazny wobec dzieci i innych zwierząt
Wady
- Wymaga dużo ruchu i przestrzeni do biegania
- Może być nieśmiały wobec obcych
- Wrażliwy na zimno i ekstremalne warunki pogodowe
- Silny instynkt pogoni za małymi zwierzętami
- Wymaga bezpiecznego
- ogrodzonego terenu
Oceny behawioralne
Historia rasy
Historia whippetów sięga XVII wieku, kiedy to psy te zaczęły być hodowane na terenach północnej Anglii, szczególnie w hrabstwach Yorkshire i Lancashire. Początkowo były wykorzystywane przez angielskich górników i robotników do szybkiego polowania na króliki i inne małe zwierzęta, co stanowiło zarówno dodatkowe źródło pożywienia, jak i formę rozrywki i sportu. Ich imponująca szybkość, zwinność i instynkt pogoni sprawiły, że stały się niezwykle popularne wśród klasy robotniczej, która organizowała nielegalne wyścigi psów na plebańskich polach i zamkniętych ulicach.
W XIX wieku whippety zyskały jeszcze większą popularność jako psy wyścigowe, uczestnicząc w zawodach, w których ścigały się za mechanicznymi zajęcami lub szmatami. Te wyścigi były nazywane snap dog racing lub rag racing i cieszyły się ogromną popularnością wśród angielskiej klasy robotniczej. W 1891 roku powstał pierwszy oficjalny Whippet Club, a w 1900 roku whippet został oficjalnie uznany przez British Kennel Club jako osobna rasa, co przyczyniło się do ich dalszej popularności i rozprzestrzenienia się na całym świecie.
Rasa ta prawdopodobnie powstała w wyniku skrzyżowania kilku ras, w tym greyhoundów (chartów angielskich), włoskich chartów, terierów (takich jak manchester terrier, fox terrier czy bull terrier), a być może także innych małych chartów. Celem było stworzenie psa mniejszego niż greyhound, ale równie szybkiego i zwinnego, który mógłby polować w trudniejszym terenie oraz łatwiej mieścić się w małych domach robotniczych. Ich nazwa najprawdopodobniej wywodzi się od angielskich wyrażeń whip up lub whip it, które oznaczają szybki ruch lub ponaglanie – perfekcyjne określenie dla psa tak błyskawicznego jak whippet.
Whippety były wykorzystywane nie tylko do polowań i wyścigów, ale także jako psy towarzyszące, co przyczyniło się do ich sukcesu w różnych dyscyplinach kynologicznych. W XX wieku ich popularność przekroczyła granice Wielkiej Brytanii, docierając do Stanów Zjednoczonych, Europy kontynentalnej i innych części świata. Dziś whippety są cenione nie tylko za swoje legendarne umiejętności biegowe i elegancję, ale także za ich łagodne, zrównoważone usposobienie, zdolność do nawiązywania silnych, głębokich więzi z właścicielami oraz wszechstronność, która czyni je idealnymi psami rodzinnymi, towarzyszami sportowymi i uczestnikami wystaw rasowych. To doskonały przykład rasy, która z korzeni czysto użytkowych przekształciła się w ukochanego towarzysza milionów ludzi na całym świecie.



